Vergetelheid

Door Stefan Ruiters

Ik bladerde eerst goedmoedig, daarna las ik geboeid en later enigszins getormenteerd de portretten van vergeten schrijvers door Joris van Casteren (Zeg mijn lezers dat ik doorschrijf, Prometheus, 2006). Sommige van hen hadden zich neergelegd bij hun vergetelheid, anderen klampten zich vast aan de ambitie en hoop ooit weer te mogen schitteren op de Parnassus. Ik voelde mee met hun teleurstelling en afkeer van hun lot. Want als blogger zonder publiek, op een enkeling na misschien, is het toch een lichte vorm van zelfkwelling om over de worstelingen van schrijvers te lezen die ooit wel een lezerspubliek hadden en nu niet meer. Of is dit juist helemaal niet erg? Waarom zou je een publiek moeten hebben? Is schrijven niet allereerst een egöistische bezigheid? En is het na je neergepende zelfbevrediging dan meegenomen dat er een aantal verdwaalde zielen je blogs lezen? Ja, vast wel, maar ongelezenheid maakt of houdt je ook weer autonoom. Niet gaan schrijven met Roderick en Annabelle – de lezende Henk en Ingrid – in het achterhoofd. Ik verkoop online en op boekenbeurzen af en toe debuten van schrijvers waarvan het oeuvre niet bepaald Mulischiaans van omvang gaat worden, maar stokt bij een of twee gepubliceerde romans. Jammer? Nee, ik vind van niet. Knap, denk ik dan, knap dat je een uitgever, een redacteur bereid hebt gevonden, tijd en geld in je te steken. En natuurlijk willen ze die investering tiendubbel dwars aan je terugverdienen, dat je bij De Wereld Draait Door mag aanzitten als Talent Van Het Jaar, maar de meeste debuten zijn als letters in het zand. Ik houd van dat idee. Maak iets moois, iets unieks, maar maak het voor het moment, of voor twee momenten misschien, maar dan, dan waait de wind je werk weg, als losse korrels de lucht in, neemt de zee je creatie weer mee terug in het amorfe en tijdloze van ons uitdijende universum tot alles weer ineenkrimpt en tijd en ruimte niet meer bestaan. En dan kun je dus terechtkomen in het boek van Van Casteren die het prachtige thema van de vergeten schrijver bedenkt en je interviewt en dat je dan kunt zeggen: ‘Ik ben een schrijver, of ik nu publiceer of niet.’ Amen.

Recent

25 november 2020

De wereld op zijn kop

23 november 2020

De binnenstaander

Literair Nederland - 10 jaar geleden

26 november 2010

Verwondering in de marge

Het waait veel in de nieuwe dichtbundel Kanttekeningen van Bernlef.
De wind trekt ergens doorheen, slaat een huisdeur dicht of heeft alle tijd van de wereld.
In het eerste gedicht De Eeuwigheid tekent Bernlef met een mooie paradox de vergankelijkheid van een beschaving door de niet aflatende krachten van de wind: ‘De huidige vloer van ingedikte schapenstront / wacht op de volgende ronde van de wind / die geen rustplaats vindt maar doorknaagt tot ook /de laatste steen met de grond gelijkgemaakt zal zijn.’

De dichter wijdt 52 gedichten aan uiteenlopende begrippen als godsdienst, blues, schuld, droom, of abstracter: het toeval en de werkelijkheid en voorziet ze van commentaar.

Lees meer