15 februari 2011

Recensie: Mijn Zuid-Afrika – Erik van Ees

Recensie door: Rosalien Koster

Een half jaar geleden tijdens het wereldkampioenschap voetbal waren alle ogen van de wereld gericht op Zuid-Afrika. Het Afrikaanse land was even het middelpunt van de wereld. Toevallig of niet maar ook de boekwinkels leken overspoeld te worden met boeken over Zuid-Afrika. En nog steeds. Want blijkbaar, zoals ook journalist Erik van Ees laat zien in zijn lijvige verhalenbundel Mijn Zuid-Afrika, blijft Zuid-Afrika tot de verbeelding spreken.

Vreemd is dat ook niet. Bijna geen land ter wereld heeft zo’n overrompelende geschiedenis als Zuid-Afrika. Het roemruchte Nederlandse verleden, de Britse overheersing met de Boerenoorlogen tot gevolg en meer recent de bloedige strijd om afschaffing van de Apartheid, hebben Zuid-Afrika hardhandig gevormd. Tot op de dag van vandaag zijn de sporen van dit verleden diep verankerd in de samenleving. Met de scherpe tegenstelling tussen zwart en blank als ongewild souvenir.

Het kan niet ontkend worden. Hoewel Van Ees zijn best doet om ook de andere kant van Zuid-Afrika te laten zien, en hier in zekere zin in slaagt, blijft Zuid-Afrika een land dat diep in de problemen zit. De werkloosheid bedraagt ruim veertig procent. En nergens in de wereld zijn er zoveel mensen met Hiv besmet als in Zuid-Afrika. De lakse houding van de regering Zuma, die de aidsproblematiek als weinig urgent beschouwt, heeft volgens critici de verspreiding van het virus mede mogelijk gemaakt.

Maar misschien nog wel het grootste probleem waarmee Zuid-Afrika te kampen heeft, is de explosie van geweld. Op de ranglijst van gewelddadigste landen ter wereld staat Zuid-Afrika weinig eervol op de derde plaats. Alleen Sierra Leone en Liberia, beiden herstellende van een zware burgeroorlog, zijn volgens de Wereldgezondheidsorganisatie nog onveiliger. Niemand, blank of zwart, ontspringt de dans in Zuid-Afrika. Hoewel de blanke bevolking zich verschanst in zwaar beveiligde huizen, zijn ook zij dagelijks slachtoffer van beroving, verkrachting of moord.

Ook Van Ees heeft het nodige gezien en meegemaakt in zijn directe omgeving. Toch blijft zijn liefde voor Zuid-Afrika onuitroeibaar. Zuid-Afrika is meer dan een land dat bungelend boven de afgrond hangt. Zo wil Van Ees de lezer duidelijk maken. En natuurlijk heeft hij gelijk. Het leven in Zuid-Afrika bestaat niet alleen maar uit kommer en kwel. Want er gebeuren ook mooie dingen: blank en zwart dat gebroederlijk samen op de tribune zit te kijken naar een rugbywedstrijd of de man die hem op een tocht door de woestijn zijn laatste beetje water aanbiedt. Van Ees raakt er niet over uitgepraat. En met even grote gepassioneerdheid doet hij bladzijden lang op een bijna hyperlyrische wijze verslag van de Zuid-Afrikaanse natuur.

De hartstocht voor zijn land, waar hij al bijna zijn hele leven woont en werkt, spat van de bladzijden. Zijn wil om te overtuigen is groot. Toch blijven zijn verhalen, vlot en met grote vaart geschreven, nauwelijks hangen. Daarvoor missen ze diepgang. Want vrijwel nergens gaat Van Ees verder in op de kwesties, en dat zijn er veel, die hij aansnijdt. Wat rest is vooral een impressie van het land dat hij in zijn hart heeft gesloten. Maar dat is niet genoeg om meer dan vierhonderd bladzijden lang te blijven boeien.

Mijn Zuid-Afrika

Auteur: Erik van Ees
Verschenen bij: Uitgeverij Atlas
Prijs: € 24,90

Meer van :

22 augustus 2017

Variabele verhalen in prettige stijl geschreven

Over 'Astronaut' van Pieter Kranenborg
17 augustus 2017

Vergeefse strijd heeft een mooie bundel opgeleverd

Over 'De wereld onleesbaar' van Jeroen van Kan

Recent

16 augustus 2017

Ideale bestaansvorm

11 augustus 2017

Zorgenkind of zondagskind

Over 'Herinneringen in aluminiumfolie' van Jamal Ouariachi
9 augustus 2017

Wachten op Godot aan de Moldau

Over 'Een afgedane zaak' van Patrik Ouredník
7 augustus 2017

Een kanjer

Over 'De tandeloze tijd 6 : Kwaadschiks' van A.F.Th. van der Heijden

Verwant