Ian McEwan – Aan Chesil Beach

Pijnlijke ontleding van het mens-zijn

Een klein hotelletje aan de Engelse kust, juli 1962. Twee jonge mensen, Edward Mayhew en Florence Ponting zijn zojuist getrouwd. Ze worstelen zich door een onappetijtelijke maaltijd heen in de wetenschap dat weldra het moment aanbreekt dat zij zich naar het bed zullen begeven en de liefde zullen bedrijven. Allebei zijn ze onzeker over wat er komen gaat. Edward piekert over een te grote mate van opgewondenheid waardoor hij wellicht te vroeg klaar zal komen. Florence kampt met een onoverwinbare weerzin tegen alles wat met ‘de daad’ te maken heeft. Ze heeft plichtsgetrouw een handboek voor jonge bruidjes van kaft tot kaft gelezen, maar dat heeft voor haar de situatie er niet beter op gemaakt. Wanneer het dan zo ver is, nemen de gebeurtenissen een onvermijdelijke wending en met elk woord, elk gebaar, elke stap, raken Edward en Florence nog verder van elkaar verwijderd. Tot een weg terug voor eeuwig onmogelijk is geworden en de twee jonggehuwden elkaar na die ene nacht nooit meer zullen terugzien.

Ian McEwan ontleedt zijn hoofdpersonen zo nauwkeurig dat het bijna pijnlijk is. Hij legt laag voor laag iets bloot van het wezen van mens-zijn. In dit geval, hoe de verstikkende mores van de tijd het deze twee mensen onmogelijk maakt om vrijuit met elkaar te praten, hun hart te luchten en hun problemen en zorgen te delen. Nu zijn Edward en Florence er toe veroordeeld om ieder in hun eigen gesloten wereld te blijven. Ze kunnen geen wijs worden uit de wirwar van gevoelens en gedachten in hun eigen hoofd, laat staan dat ze zich in kunnen leven in de belevingswereld van de ander. Dat is een onbarmhartig leefklimaat: zowel Edward als Florence kunnen niet anders dan invullen voor de ander. Ze vinden beweegredenen en verklaringen die de werkelijkheid geen recht doen, en die een positief verloop van de gebeurtenissen onmogelijk maken. Ian McEwan heeft met Aan Chesil Beach voor zijn doen een vrij positief boek geschreven, omdat hij de suggestie wekt dat het in de huidige tijd wel makkelijker is geworden om op een opener manier met elkaar te communiceren. Het is te laat voor Edward en Florence, maar wellicht niet voor mensen die vandaag de dag in een vergelijkbare situatie verkeren.

Hoewel McEwans schrijfstijl me soms het gevoel geeft ik me in een snijkamer bevind, zou ik het nooit kil of afstandelijk noemen wat hij doet. Integendeel: het getuigt van groot mededogen en een diep inzicht in zijn medemens die deze auteur in staat stellen om elke keer opnieuw een meesterwerk aan zijn oeuvre toe te voegen.

 

Omslag Aan Chesil Beach - Ian McEwan
Aan Chesil Beach
Ian McEwan
Verschenen bij: De Harmonie (2007)
ISBN: 9789061698166
152 pagina's
Prijs: € 19,90

steun-ons

Jaarlijks publiceert Literair Nederland ruim vierhonderd boekrecensies en literaire berichten mede dankzij donaties van lezers. Uw hulp om boekrecensies, interviews, columns en essays in de toekomst te laten verschijnen is nodig. Klik voor een bijdrage. Onze dank is groot!

Recent

29 mei 2020

Moord als voltooiing van de mens

Over 'De straffeloze' van Huub Beurskens
28 mei 2020

Zwaarmoedige vertelling over depressie

Over 'Met iedere regendruppel huilt mijn mislukte leven in de natuur' van Gerardo Soto Y Koelemeijer
27 mei 2020

Tragisch einde van een lang verwachte Messias

Over 'Baron Wenckheim keert terug' van Laszlo Krasznahorkai
26 mei 2020

Als kind in voortdurende angst geleefd

Over 'Het kind' van Christine Lavant
25 mei 2020

Verzamelbundel met aansprekende en originele liefdesgedichten

Over 'Allerliefste' van Breyten Breytenbach

Verwant