23 september 2009

Recensie: 'Elke dag?Dichter bij de dag'

Op Radio 1 zendt de EO het programma Dit is de Dag uit. Iedere dag wordt een dichter uitgenodigd een sneldicht te schrijven bij een onderwerp van de uitzending. Uitgeverij Brandaan bundelde de vijftig beste gedichten. Een stoet aan sneldichters, cabaretiers en liedjeszangers passeert de revue. Ingmar Heytze, Hanz Mirck, Wietske Loebis, Thomas Möhlmann, Frank van Pamelen, Ruben van Gogh, Alexis de Roode, Daniël Dee en Rikkert Zuiderveld om er maar enkelen te noemen. De dichters hadden dus vaak maar een uur de tijd om iets te brouwen. Vreemdgenoeg staat dit de kwaliteit van deze 50 verzen niet echt in de weg. Een dichter blijft kennelijk een dichter ook al staat hij/zij onder tijdsdruk. Eerlijkheidshalve zij hier wel gezegd, dat er veel gedichten zijn verdwenen en ook zijn dichters na een slecht optreden niet nog eens gevraagd voor de uitzending. Dat is verstandig geweest van de programmamakers. De bijzondere verzen overtuigen. Zo was Alexis de Roode getuige van de aanslag op koningin Beatrix bij de Naald in Apeldoorn, toen de uitzending hot from the spot werd uitgezonden op nog geen 100 meter van de plaats des onheils:

Op Radio 1 zendt de EO het programma Dit is de Dag uit. Iedere dag wordt een dichter uitgenodigd een sneldicht te schrijven bij een onderwerp van de uitzending. Uitgeverij Brandaan bundelde de vijftig beste gedichten. Een stoet aan sneldichters, cabaretiers en liedjeszangers passeert de revue. Ingmar Heytze, Hanz Mirck, Wietske Loebis, Thomas Möhlmann, Frank van Pamelen, Ruben van Gogh, Alexis de Roode, Daniël Dee en Rikkert Zuiderveld om er maar enkelen te noemen. De dichters hadden dus vaak maar een uur de tijd om iets te brouwen. Vreemdgenoeg staat dit de kwaliteit van deze 50 verzen niet echt in de weg. Een dichter blijft kennelijk een dichter ook al staat hij/zij onder tijdsdruk. Eerlijkheidshalve zij hier wel gezegd, dat er veel gedichten zijn verdwenen en ook zijn dichters na een slecht optreden niet nog eens gevraagd voor de uitzending. Dat is verstandig geweest van de programmamakers. De bijzondere verzen overtuigen. Zo was Alexis de Roode getuige van de aanslag op koningin Beatrix bij de Naald in Apeldoorn, toen de uitzending hot from the spot werd uitgezonden op nog geen 100 meter van de plaats des onheils:

Koninginnedag 2009

De koningin was een wandelende bloem vandaag
de Loolaan een warme mensenhaag
het koninklijk huis was van iedereen
wij allen een beetje koning vandaag.
Maar 1 man voelde zich koning te veel;
een auto ging dwars door de mensen heen.
Maxima zag het, hand aan haar mond.
Het Nederlands volk grijpt naar het hart.
De vlaggen werden witte lakens.
Oranje maakt plaats voor zwart.

Vier mensen niet meer: Ontferm U Heer.

De meest uiteenlopende onderwerpen komen aan de orde en dat is eigenlijk wel een voordeel van deze bundeling. Het brengt variatie en verrassing. Wat te denken van een Ode aan de postbode of van verzen over hoofdrekenen, de kredietcrisis, Afghanistan, de PVV, de taxi, JSF en Europa? Het mooiste, ontroerendste gedicht werd door Thomas Möhlmann gemaakt. Aanleiding was een wanhoopsactie van een 42-jarige Iraanse asielzoeker die van een brug bij Nijmegen wilde springen, omdat hij dreigde te worden uitgezet:

Hier vandaag

Bij Nijmegen staat een man op de boog
op de tweede boog van een brug en
een stuk verderop begint een ander

een ander leven, beantwoordt iemand
rustig vragen vanuit zijn werkkamer
gewoon en choquerend als zuurkool:

dingen worden op de agenda gezet
met een doel, met alle stoplichten
uit, met zo min mogelijk lastendruk.

Waar velen verantwoordelijk zijn
zijn weinigen verantwoordelijk dus
per saldo komt het geweten van buiten.

We maken klanten van burgers en
beleggers van spaarders, redden rozen
van de straat en we komen geen stap

vooruit maar de remmen zijn los, daar
betalen we voor, de verantwoordelijk-
heid wordt eerlijk verdeeld onder

anderen en op de boog aan het eind van de rit
staan de rustgevende regels, de verkeershinder
wordt verminderd, gekoesterd, hervat.

Een ander hoogtepunt is het fraaie Spree killer van Ingmar Heytze n.a.v. het bloedbad dat een 17-jarige Duitse scholier aanrichtte op een school. Een lichtere noot verzorgt Wietske Loebis met haar light vers over probleemwijken. Tuinstraat 33c/ na het stuken en behangen/ eventjes de vloer vervangen(…) Ze treedt duidelijk in de voetsporen van Drs.P. En ook Frank van Pamelen, die dagelijks in de krant voor politieke verzen zorgt levert een lichtere bijdrage.
Het is zoals scheidend programmapresentator Arie Boomsma, die afzwaait bij de EO uitroept: “Leve de Poëzie!”
Een bundel om van te snoepen.

Door Karel Wasch

Elke dag… Dichter bij de dag. De 50 beste gedichten uit een jaar lang nieuwspoëzie. Uitgeverij Brandaan, 88 blz. 9,90 euro, ISBN 978 6005 007 7

Recensie: 'Elke dag?Dichter bij de dag'
ISBN: 9789460050077

Meer van :

17 augustus 2017

Gedichten die op afstand blijven maar ook weten te ontroeren

Over 'De wereld onleesbaar' van Jeroen van Kan
11 augustus 2017

Zorgenkind of zondagskind

Over 'Herinneringen in aluminiumfolie' van Jamal Ouariachi
9 augustus 2017

Wachten op Godot aan de Moldau

Over 'Een afgedane zaak' van Patrik Ouredník

Recent

7 augustus 2017

Een kanjer

Over 'De tandeloze tijd 6 : Kwaadschiks' van A.F.Th. van der Heijden
4 augustus 2017

Wondranden

Over 'Een tuin in de winter' van Anna Enquist
2 augustus 2017

Jannie Regnerus gebruikt geen woord te veel

Over 'Nachtschrijver' van Jannie Regnerus
31 juli 2017

Het gitzwarte leven

Over 'Noordwaarts' van Naomi Rebekka Boekwijt
28 juli 2017

Het lot van een niet-joodse jood

Over 'Buster Kafka' van Martin Schouten

Verwant