Alex Boogers – Onder een hemel van sproeten

Roman vol thema’s over een bijzondere vriendschap

Recensie door Thomas van Houwelingen

De personages in de meest recente roman van Alex Boogers zijn tamelijk ongelukkig. Gelardeerd met allerlei andere thema’s, slaagt Boogers erin een liefdevol portret te schrijven van een bijzondere vriendschap.

In de polder bouwt een weduwnaar (Jacob) een bijzondere band op met een meisje (Amy). Amy en Jacob zijn beiden verweesd en hebben ondanks hun verschillende leeftijden raakvlakken op allerlei facetten van hun bestaan. Jacob heeft net zijn vrouw verloren en ontvlucht het huis waar hij met haar woonde. Op haar beurt ontvlucht Amy haar moeder en stiefvader, nadat haar iets vreselijks is overkomen. De kern van Onder een hemel van sproeten laat zich samenvatten in een zin van Amy in haar dagboek: ‘Een geschiedenis waarin iedereen zich kan herkennen, hoe pijnlijk die geschiedenis ook is en hoe moeilijk het voor anderen ook is om die te verteren’

De verhouding tussen de oude Jacob en de jonge Amy is op zichzelf al voldoende voor een roman, maar Boogers verrijkt die verhouding tussen twee individuen op microniveau met elementen die juist op macroniveau zeggingskracht hebben. Discriminatie, voltooid leven, seksueel misbruik, klimaatverandering en zelfs de Nederlandse sociale zekerheid passeren de revue. Zo beschrijft Boogers op het ene moment het sterven van Jacobs hond maar laat hij op een ander moment Amy filosoferen met een leraar over wat een kunstenaar allemaal vermag. Op voorhand zou je misschien zeggen dat het allemaal teveel van het goede is, maar de schrijver slaagt er wonderwel in dit alles mooi op elkaar in te laten grijpen. Overdaad schaadt niet bij hem. Dat op zichzelf is al knap.

Daar staat tegenover dat de scènes op microniveau wel het beste geslaagd zijn. De bezoeken van Jacob aan zijn vrouw en haar uiteindelijke overlijden zijn ontroerend. Dat zorgt voor de vraag of een roman of novelle alleen over Jacob zonder abstracte bespiegelingen niet een nog mooier boek had opgeleverd. Of is het verhaal nu juist zo goed omdat de romanfiguur Jacob zich verhoudt tot die abstractere bespiegelingen?

Het laatste is in elk geval aan de orde wanneer de schrijver het thema voltooid leven verbindt met de dood van Claire. Na haar sterven, had de doodbidder gezegd dat zij een ‘rijk, voltooid leven [had] gehad’, waarna Jacob zich afvraagt: ‘Wie bepaalt dat? Wie vindt dat? Niets is ooit voltooid. Je blijft altijd met vragen zitten. Met onopgeloste zaken. Je maakt geen cirkels in het leven, je vormt een paar penseelstreken. De meeste komen nergens op uit. Dat weet ik nu. De dood is een hapering, en als je weer wakker wordt ben je ergens anders. Dat is alles.’ In dergelijke passages waarin hij een maatschappelijke beweging plaatst in de context van een concreet geval toont Boogers zijn meesterschap.

Parallel hieraan geeft de vraag wat Amy nu precies is overkomen het boek ook iets onheilspellends. Vermoedens van het ergste stapelen zich op, omdat Boogers stukje bij beetje prijsgeeft wat de lezer al wel voelt aankomen. Hij vertelt het uiteindelijk heel expliciet, waardoor het bijzonder aangrijpend is om te lezen. In het licht van #MeToo is dit ook nog eens bijzonder actueel, al zal Boogers dat bij het schrijven niet in zijn achterhoofd hebben gehad.

Boogers slaagt er met deze roman in om allerlei verschillende thema’s uit te werken zonder zijn centrale karakters te veronachtzamen, met als resultaat een bijzondere en gelaagde roman.

 

 

Omslag Onder een hemel van sproeten - Alex Boogers
Onder een hemel van sproeten
Alex Boogers
Verschenen bij: Podium
ISBN: 9789057598364
Prijs: € 19,99

Meer van Thomas van Houwelingen:

Recent

13 juli 2018

Een oer-Vlaams bestaan, maar dan anders

Over 'Kroniek van een verzonnen leven' van Charles Ducal
11 juli 2018

Een ongrijpbare Kretenzische vrijheidsstrijder

Over 'Kapitein Michalis' van Nikos Kazantzakis
10 juli 2018

Het Koplandsiaans minuscule is de kracht in deze bundel

Over 'Houdingen' van Sylvie Marie
9 juli 2018

Nederland komt uit het buitenland

Over 'Rivierenland' van Sunny Jansen (auteur), Martin van Lokven (fotograaf)
6 juli 2018

Kaf maar gelukkig ook koren

Over 'De geur van miljoenen' van Merijn de Boer

Verwant