23 augustus 2010

Poort van de zon ? Elias Khoury

Het is 1995, vijf jaar na het einde van de Libanese Burgeroorlog. In een noodhospitaal van het Palestijnse vluchtelingenkamp Shatila in een buitenwijk van Beiroet heeft het lot twee mannen bij elkaar gebracht. Joenis, een vrijheidsstrijder die zijn sporen heeft verdiend in de oorlog van 1948, ligt in coma. Zijn beschermeling Khaliel, een veertigjarige Palestijnse verpleger die in het kamp is geboren en nooit zijn vaderland heeft gezien, weigert te aanvaarden dat zijn held ten dode is opgeschreven.

Als een moderne Shahrazaad besluit hij binnen de vier muren van de ziekenhuiskamer de levensgeschiedenis van Joenis te vertellen, in de hoop hem weer tot leven te wekken. Daarmee opent hij een stuwmeer van verhalen over grootmoeders en grootvaders, vroedvrouwen en kinderen, echtgenoten en minnaars. De liefde tussen Joenis, die Israël niet meer binnen mag, en zijn vrouw Nahiela, die destijds is achtergebleven, en hun heimelijke ontmoetingen in de grot van Baab as-Sjams (de Zonnepoort), lopen als een rode draad door het verhaal.

Maar Poort van de zon is meer dan alleen een indrukwekkend epos. Khoury maakt het Palestijnse drama tot een algemeen menselijk drama. Hij weigert de Palestijnen alleen als helden of slachtoffers af te schilderen; sommigen worden ontmaskerd als lafaards, profiteurs en egoïsten. Het resultaat is een meesterlijke vertelling over universeel-menselijke thema’s: verlies en overleven, liefde en verslagenheid, geheugen en droom.

Elias Khoury werd in 1948 geboren in een christelijk gezin in Beiroet. Hij studeerde sociologie en was als jonge student actief in het Palestijnse verzet. In de jaren zeventig ontwikkelde hij zich van een militante vrijheidsstrijder tot een van de meest vooraanstaande schrijvers en intellectuelen in de Arabische wereld. Momenteel werkt hij als literatuurcriticus en essayist. De helft van het jaar is hij als gasthoogleraar verbonden aan New York University.
Khoury’s werk wordt in één adem genoemd met dat van grote Arabische auteurs als Nagieb Mahfouz en Tahar Ben Jelloun. Hij schreef twaalf romans en zijn werk werd in vele talen vertaald. In het Nederlands verscheen eerder Jalo, dat in verschillende Arabische landen werd verboden vanwege de expliciete beschrijving van dubieuze verhoortechnieken in Palestijnse gevangenissen. Voor Poort van de zon ontving Khoury een grote Palestijnse literaire onderscheiding.

Poort van de zon

Auteur: Elias Khoury
Vertaald door: Djûke Poppinga
Verschenen bij: Uitgeverij Anthos (aug. 2010)
Prijs: € 24,95

Recent

15 november 2017

Een portret in stukjes

Literair Nederland - 10 jaar geleden

19 november 2007

Net niet spannend genoeg
Door Fatima Bajja

Het lijkt alsof Sylvia Houweling alles heeft wat haar hartje begeert. Ze is getrouwd met Eddie Kronenburg, heeft twee kinderen en woont in een prachtig huis in Amsterdam-Zuid. Toch is het allemaal niet zo mooi als het lijkt. Eddie werkt namelijk in de onderwereld, hij is verantwoordelijk voor het transport van drugs.

Lees meer