Een mycelium is een ondergronds netwerk van schimmeldraden waaruit een schimmel bestaat. Waar een paddenstoel slechts de tijdelijke vrucht is, vormt het mycelium het eigenlijke, permanente hoofdorganisme dat zich kilometers ver door de bodem of in hout kan uitstrekken. Het kan duizenden jaren oud worden en zich over vele kilometers uitstrekken. Deze verbindingslijn laat Liesbeth Lagemaat in haar epische gedicht Ik, mycelium optreden als een ondergrondse toeschouwer van de mensheid. In het bijzonder wordt een familie beschreven, een gezin met twee kinderen, van wie het jongetje sterft. Het andere kind, een meisje, krijgt later twee dochters. Ze doet er alles aan om ze van elkaar te vervreemden, omdat ze niet wil dat ze door hetzelfde verdriet worden overmand als zij toen haar broertje stierf. Mycelium wil de verbinding weer tot stand brengen.

Het verhaal klinkt uit verschillende stemmen op als een lied, net als Lagemaats eerdere bundels, als een sprookje, een mythe, vol duistere geheimen en toespelingen.

Lied van Mycelium

Kijk, het zit zo. Ik, mycelium, voel me verantwoordelijk.
Het enige schepsel dat niet kan abstraheren is de mens.

Hij, zij, hen, het, ze plaatsen zichzelf constant in het middelpunt.
Alsof zij het epicentrum zijn waar alle levensgebeurtenissen,

ook die waaraan ze part noch deel hebben, om draaien.

[…]

De titel van deze bundel verraadt al gedeeltelijk waar het over gaat: bij het voorzetsel ‘tussen’ verwacht je twee componenten naast elkaar, zoals ‘tussen mij en jou’, maar Barnas geeft hiermee al prijs dat haar persoonlijkheid gekenmerkt wordt door een verdeeldheid, een tweespalt, die ze niet alleen innerlijk waarneemt, maar die ze ook opmerkt in de buitenwereld. Door goedgeplaatste enjambementen en verrassende beelden brengt ze die verdeeldheid ook in haar gedichten aan, door met opzet afgebroken woorden en rake beelden. Daardoor treedt een vervreemding op die uit toevalligheden lijkt te bestaan. Barnas bevraagt in haar gedichten de maakbaarheid van het leven. Wie ben je echt? Waar blijf je als je op die vraag geen antwoord kunt geven?

En trouwens
kan iemand me vertellen 

of ik een inner child heb of ben

ik iemand anders misschien
als ik haar moet omhelzen
ben ik dat dan niet zelf?

Wie laat ik achter als ik
je bent goed zoals je bent
blijf zeggen huilt ze
zonder einde en
wie weet wat dat betekent.

haar troosten is een afscheid
en we splijten en het
spijt me ik wil je niet kwijt.

Heb ik wel een inner child
wat als ik verdronk toen jij
ben jij dat?

Stop met dat gespartel!

Elk gedicht in de nieuwste bundel van Eva Meijer begint met de versregel: ‘Ik zit op de bank…’, omdat de spreker niet veel meer kan doen dan dat, als gevolg van de ziekte long covid. Het lyrisch ik, waarvan we voor het gemak aannemen dat het de dichter zelf is, heeft zo weinig energie dat ze niet veel meer kan te doen dan uit het raam staren en de vogels observeren, de bomen en het aanbreken van de dag. De herhaling van wat ze ziet, elke dag opnieuw, maakt dat ze alle besef van tijd kwijtraakt, evenals het beeld van zichzelf. Ze gaat op in haar omgeving: ‘Ik blijk een ding te zijn, half bank, half oog.’ 

De eenzaamheid die haar ziekte meebrengt, dwingt haar om alles wat ze ziet een nieuwe betekenis te geven.

De ochtend breekt aan.

Ik zit op de bank en ik zoek naar woorden. Woorden als

uitgevloerd, beroerd. Ik sluit mijn ogen.

Ik zit op de bank en ik drink thee. Kamillethee, groene thee.

Rooibos. Gember, Earl grey.

Ik zit op de bank en hou me vast aan de deken, aan de vacht

van Doris, aan een woord. Het raam. De wilg. Theedrinken.

Eten, lopen, trap op, trap af, brokjes voor Doris. Aaien,

slapen, wakker liggen, slapen, niet-slapen. 

Tandenpoetsen

(niet douchen).