25 augustus 2015

Museumdirecteur 2

Pak jij Goethe’s kleurenleer nog wel eens uit de kast?

Boekenkastblog door Stefan Ruiters

Uur na uur gaan de boeken van de oud-museumdirecteur door mijn handen. De klassiekers, de canonieke namen en periodes van de westerse cultuur: Karel de Grote, Goethe, Dante, Ulysses, Renaissance, Mozart, Beckett, Lincoln, Coleridge, Byron, Heine, Aristoteles, Byzantium, Nietzsche en ik kan nog wel even doorgaan. En dan laat ik de Nederlandse Rembrandt, Lucebert, Busken Huet, Wolkers, Faverey, Nooteboom en Zwagerman nog achterwege. Het is een dagenlange exercitie langs de geschiedenis van het gedrukte, vooral mannelijke, westerse woord. Bij elkaar opgeteld heb ik een dag of twee in de studeerkamers van de oud-museumdirecteur in Amsterdam-Zuid  gebivakkeerd. Van minstens tweeduizend boeken heb ik de flaptekst gelezen en soms een eerste alinea. Het duizelt me van de vele tips die van sluiers zijn opgelicht.

Steeds dringt de vraag zich aan me op: wie leest al deze schrijvers en boeken nog? Pak jij nog wel eens Goethe uit de kast om over zijn kleurenleer te lezen? Of de editie van Ulysses van James Joyce die met de computer gecorrigeerd is naar het handschrift van de Ierse schrijver? Überhaupt: wie heeft Goethe nog in de kast staan, in het Duits, in het Nederlands, laat staan een studie over zijn Wilhelm Meisters Lehrjahre? Heb jij De Goddelijke Komedie van Dante Alighieri gelezen? Of Paradise Lost van John Milton? Ik ook vrij weinig hoor. Ik ben zo’n secundaire lezer die zijn hele leven al de echte bronnen zou willen lezen. Dan pak ik een boek over de Romantiek in de Duitse literatuur en filosofie in plaats van dat ik een boek van Novalis of Schiller lees. Ik verklaar dat door een gebrekkige start in algemene kennis die ik nooit heb meegekregen, van thuis niet, van school niet. Ik streef wel naar dat intellectuele niveau. Maar de vraag is: heb je er wat aan, is het relevant? Ja zeker heb ik er wat aan in de biotoop van boekhandels en musea. Maar verder merk ik toch vrij weinig van een interesse voor kunst en literatuur in mijn omgeving in het bijzonder in de samenleving in het algemeen. De Klassieken is geen gespreksonderwerp zoals politiek of sport.

Zelfs de oud-museumdirecteur kreeg daar, op het hoogste niveau, mee te maken. Hij vertelde: ‘Ik stond ooit tijdens de presentatie van Mondriaans Victory Boogie Woogie naast Gerrit Zalm, de minister van Financiën, in de wc. Hij vraagt aan me: “Is dit wel zo’n goed idee, deze aankoop? Wel veel geld, hè?” Ik zei tegen hem: als we nu uit de wc lopen is ie al weer een miljoen meer waard!’

Weer krijg ik een boek in mijn handen gedrukt, van Tim Hilton: One more kilometre and we’re in the showers. ‘Moet je lezen, schitterend boek, van een echte wielrenfanaaat en fietser.’ Ik zeg dat ik dat ga doen, maar eerst ga ik vanavond zelf fietsen, naar de zee en weer terug.

Lees hier Boekenlast van een museumdirecteur

Recent

16 oktober 2017

Nooit meer los van Indië

13 oktober 2017

Leven zonder moeder

Literair Nederland - 10 jaar geleden

22 oktober 2007

Klein boek zonder enige allure
Door Frans

Waarom gaf de commissie – Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek – aan Geert Mak de opdracht om het boekenweekgeschenk 2007 te schrijven? Vermoedelijk vanwege zijn succes met de dikke pil ‘In Europa’. Zou Mak daarom als onderwerp voor zijn boek de Galatabrug, die Europa met Klein-Azië verbindt, gekozen hebben?

Lees meer