Mensen die niet gezien worden

Op de voorkant van de nieuwste bundel van Willem van Zadelhoff prijkt een foto van Diane Arbus. Een fotografe die zich bezighield met mensen die niet gezien worden. Diezelfde mensen worden beschreven in Willem van Zadelhoffs nieuwe bundel. Het leven van een clown, architect, soldaat, duivenmelker: zij werden niet gekend maar hun verantwoordelijkheid beperkte zich schijnbaar tot hun omgeving. Maar toch verpesten deze mensen het voor zichzelf: hun tragikomische mislukkingen maken de poëzie tot een diepe ervaring van schrijnende eenzaamheid. Hun herinnering is tegelijkertijd hun graf. Zadelhoff schrijft gedichten die bestaan uit de meest basale elementen; dingen die mensen al lang vergeten zijn. Maar door zijn poëzie worden ze opgeroepen en maken ze daardoor deel uit van de wereld die we niet meer kennen.

De bundel Tijd en landen bestaat uit vijf delen, waarin het eerste deel haast kinderlijk is. Het is wellicht een proloog op de vier vervolgende delen waarin respectievelijk de verwijzing, de idyllische liefde, de schijn van de idyllische liefde en de natuur opgevoerd worden. Het is typisch dat juist in het laatste deel het titelgedicht is opgenomen. Daar relativeert de dichter al het voorgaande door de mens te karakteriseren als een ontwerper van de schijn van de eenzaamheid. De herinnering heeft in deze bundel een centrale rol en dubieus genoeg: de mens zorgt ervoor dat van deze herinnering niets overblijft. We zijn mensen die niet gezien worden.

Recent

Literair Nederland - 10 jaar geleden

09 mei 2011

Recensie: Twaalf keer tucht - Anna Enquist

Recensie door: Lodewijk Lasschuijt

Het is niet raadzaam om de nieuwe verhalenbundel van Anna Enquist in één adem uit te lezen. Het is beslist geen bladzijdendraaier. Je moet de verhalen lezen, herlezen, overdenken en je moet er met anderen over praten. De verhalen verdienen dat, ze hebben vaak een onverwacht einde en er zijn ook verrassende wendingen. Er zijn in sommige verhalen overeenkomsten te ontdekken met de beste verhalen van Roald Dahl.

Lees meer