3 december 2016

Het station

Door Inge Meijer

Van de werkelijkheid is bekend dat je die het best op afstand houdt. Dat kun je doen door literatuur te lezen, dan vormen zich beelden over welk probleem dan ook (liefde, relaties, de dood) en lijkt alles overzichtelijker, niet zo prangend. Mijn vader was een groot lezer van Russische en Amerikaanse literatuur. Derhalve was hij altijd afwezig.
Het was in het jaar, ergens tussen de schokkende dood van Theo van Gogh en de vloedgolf die op tweede kerstdag Sumatra trof, dat ik  aankwam op het station uit mijn jeugd en daar mijn vader zag zitten. Om redenen die niet meer te achterhalen zijn, zagen mijn vader en ik elkaar niet meer. Nu was hij daar, op het perron, terwijl ik onderweg was naar elders. Een kleine man met warrig krullend haar, zijn handen (waarvan in één, een sigaret) steunend op zijn bovenbenen, keek hij naar de treinen. Naar de ijzeren wielen van de treinstellen, naar de verbindingen van de wielen onderling. Hij keek naar de deuren van de trein, die zich automatisch openden en sloten, hij keek naar de conducteur, naar het uniform. Hij keek naar de treinschema’s op het perron, hij keek naar het ontkoppelen van een treinstel. Hij keek naar dingen die hem niet te na konden komen.

Vorige week las ik eindelijk Het station, van Joris van Casteren dat ik al een jaar in huis heb. Toen ik er eenmaal in was begonnen, kon ik niet meer stoppen. Het is een prachtig portrettenboek. Van loketmedewerker tot toiletjuffrouw, van zwerver tot verkeersleider, van omroeper tot kluisjesmederwerker en meer. Hij spreekt mensen aan, trekt een tijdje met ze op en schrijft daarover. Regelt een slaapzak voor een zwerver die hij dan niet meer terug vindt (die zwerver) en schrijft daarover. Leert de toiletjuffrouw kennen, die het werk van haar moeder overnam, en die weer van haar moeder en schrijft daarover. Hij beschrijft een station vol mensen die nooit de trein nemen. Het ijzeren geluid van de rijdende treinen over het spoor, de fluitsignalen en de omgeroepen berichten, reizigers die voorbij snellen, het is voor hen genoeg. Zoals voor mijn vader het leven genoeg was door naar het station te fietsen om daar een dag afwezig te zijn.

Een voorzichtig man op een verlaten stationsbank. Met een zweem van onrust omdat hij straks, als hij thuiskomt iets uit te leggen heeft. Waar hij geweest is, of hij gerookt heeft. Ja, zo ging dat in het leven van mijn vader. Van Casteren zou er een verhaal uit hebben gekregen, uit de man die nooit begrepen heeft wat het leven van hem verwachtte. Het was beter hem te laten. Het fluisterde in mijn hoofd: ‘Laat hem. Laat hem nu maar.’ En ik liet hem. Dat beeld van die man op een bank op het perron, zat verborgen in mijn herinneringen en kwam boven toen ik Het station, las.

 

 

Recent

16 oktober 2017

Nooit meer los van Indië

13 oktober 2017

Leven zonder moeder

Literair Nederland - 10 jaar geleden

22 oktober 2007

Klein boek zonder enige allure
Door Frans

Waarom gaf de commissie – Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek – aan Geert Mak de opdracht om het boekenweekgeschenk 2007 te schrijven? Vermoedelijk vanwege zijn succes met de dikke pil ‘In Europa’. Zou Mak daarom als onderwerp voor zijn boek de Galatabrug, die Europa met Klein-Azië verbindt, gekozen hebben?

Lees meer