Beroering in Surinaams letterland

Het feit dat Proctor als vrijwilligster voor de organisatie Peace Corps enige tijd in ons land vertoefd heeft is voor velen een moeilijk te verteren feit. “Een wolf in schaapskleren”, zo zegt de een. De meest extreme reacties spreken van “diefstal van cultureel erfgoed” en “berekenend winstbejag”. Anderen zijn echter aanmerkelijk milder. Dat plagiaat een slechte zaak is, dat staat voor iedereen vast. Maar of Proctor zich door in elk geval één bron te vermelden – McLeod's wetenschappelijke studie – kan vrijpleiten, dat lijkt toch eerder een zaak die een rechter moet uitmaken. Zolang dat niet gebeurt, is het voorlopig zaak te waken voor moddersmijterij. In een reactie op de commotie zegt de Amerikaanse schrijfster zich niet bewust te zijn geweest van de Nederlandstalige roman over Elisabeth Samson en slechts informatie ontleend te hebben aan McLeod's eerdere publicatie. Op haar beurt verwijt Proctor nu Cynthia McLeod uit te zijn op gratis publiciteit voor de binnenkort te verschijnen Engelse vertaling van haar roman The Free Negress Elisabeth, Prisoner of Color, The Waterfront Press, 2004.
 
Er zitten vele belangwekkende haken en ogen aan deze zaak. Wanneer het werkelijk tot een rechtzaak komt: waar zal die dan plaats moeten vinden? De toenmalige studie is uitgegeven in Suriname, maar ook bij de Universiteit van Utrecht. Inmiddels is McLeod de sterschrijfster van uitgeverij Conserve in Nederland. En het boek van Proctor is in Amerika uitgegeven, bij een uitgever die valt onder de zogeheten Vanity Press: een dergelijke uitgever neemt geen enkele verantwoordelijkheid. Een andere vraag is: hoe kies is het dat de Surinaamse boekhandel het Amerikaanse boek nog op de schappen heeft? En: moeten we in Suriname zelf voorzichter omspringen met ons erfgoed? Hoever ga je daarin? Je zou er toch niet aan moeten denken dat door al te strikte regels en beschermende maatregelen Annejet van der Zijl haar prachtige Sonny Boy niet had mogen schrijven, alleen omdat zij Nederlandse is?
 
Paramaribo,
Marieke Visser  

Recent

Literair Nederland - 10 jaar geleden

17 december 2008

De dagen van Lazarus - Alexander Hemon

Recensie door Karel Wasch

Alexander Hemon maakte een bliksemcarrière als schrijver. Hij kwam vanuit Bosnië aan in Chicago met niet veel meer kennis van het Engels, dan wat toeristenzinnen, maar ging aan het schrijven. Zijn boeken Nowhere Man en Questions of Bruno werden bejubeld en hij werd zelfs met Nabokov vergeleken. Een groot idool van hem.

Peter Abelsen vertaalde voor Meulenhoff zijn derde roman De dagen van Lazarus.

Lees meer