‘Voor een man van zijn leeftijd, tweeënvijftig, gescheiden, heeft hij het probleem van de seks naar zijn idee heel aardig opgelost. Iedere donderdagmiddag rijdt hij naar Green Point. Stipt om twee uur drukt hij op de bel bij de ingang van Windsor Mansions, zegt zijn naam en gaat naar binnen.’

‘Voor een man van zijn leeftijd, tweeënvijftig, gescheiden, heeft hij het probleem van de seks naar zijn idee heel aardig opgelost. Iedere donderdagmiddag rijdt hij naar Green Point. Stipt om twee uur drukt hij op de bel bij de ingang van Windsor Mansions, zegt zijn naam en gaat naar binnen.’

Zo maken we kennis met professor Lurie, wetenschappelijk hoofdmedewerker Communicatieleer aan de Kaapse Technische Hogeschool. David Lurie laat zich op sleeptouw nemen door zijn lichamelijk verlangen naar Melanie, een van zijn studenten. Zij ondergaat zijn verlangen meer dan dat ze er deel aan heeft. Al snel trekt Melanie zich terug uit de relatie en verdwijnt van de universiteit. Dan wordt bij de Hogeschool een klacht tegen Lurie ingediend wegens misbruik van een studente en het haar toekennen van studiepunten voor tentamens die zij niet gemaakt heeft..
De onderzoekscommissie wil een doorvoelde schuldbekentenis van Lurie, een biecht en: ‘Het criterium is niet of je oprecht bent. (…) Het criterium is of je bereid bent je fout publiekelijk te erkennen en stappen te ondernemen om die te herstellen’. Lurie wijst op de hypocrisie in dit standpunt en aanvaardt in plaats daarvan geheel de inhoud van de aanklacht. Hij weigert berouw te tonen en laat de universiteit geen andere keus dan hem te ontslaan.

Lurie vertrekt naar de Oostkaap, naar de afgelegen boerderij waar zijn dochter, als enig overgeblevene van een uit idealisme gestarte commune, probeert zich staande te houden temidden van een vijandige wereld. De Apartheid heeft wit en zwart gescheiden en de gevolgen doen zich onontkoombaar voelen. Lurie wordt geconfronteerd met een misdaad die een verhevigde echo is van wat hij met de studente deed, met zijn dochter Lucy in de positie van Melanie. Maar Lucy wil geen aanklacht indienen, omdat zij het daardoor onmogelijk zou maken te leven in de wereld waarvoor zij gekozen heeft. In plaats daarvan komt ze met verklaringen die de misdaad lijken te willen verontschuldigen, tot woede van Lurie.

In Ongenade is een boek dat tot op het bot gaat. Er valt dan ook niet veel te lachen. Het boek grijpt je bij je strot en laat niet meer los. Het confronteert de lezer met zijn gewoonte de wereld altijd te verdelen in goeden en slechten. Ik zelf ben natuurlijk goed, en ik verdeel de wereld in twee partijen: zij die met mij goed zijn, en zij die daarentegen slecht zijn. De mensen in dit verhaal van Coetzee worstelen met hun leven en de wereld waarin zich dat afspeelt en maken keuzes die ik vaak niet begrijp. En toch onttrekken ze zich aan mijn gewoonte ze als goede of als slechte mensen te bestempelen. Ik kan hun wereld niet zo indelen, er niet echt vat op krijgen.
Dus begon ik na de laatste regels gelezen te hebben:

‘De hond kwispelt met zijn kreupele achterlijf, besnuffelt zijn gezicht, likt zijn wangen, zijn lippen, zijn oren. Hij doet niets om hem tegen te houden. “Kom.”
Hij loopt, met hem als een lam in zijn armen, weer de behandelkamer in. “Ik dacht dat je hem nog een week wilde sparen,” zegt Bev Shaw. “Laat je hem gaan?”
“Ja, ik laat hem gaan.”

direct weer op pagina 1.
Op zoek naar mijn zekerheid, die ik natuurlijk niet vond.

Prachtig!

Remko, lid sinds 2-1-2005

In Ongenade, J.M. Coetzee
ISBN: 9789059360464

Recent

18 januari 2018

Laatste edities literaire tijdschriften 2017 - Parelduiker, Tirade en Terras

Over 'De parelduiker 2017/5: Jan Cremer' van Hein Aalders
17 januari 2018

Rusland, mijn Rusland

Over 'Tsjaikovskistraat' van Pieter Waterdrinker
16 januari 2018

Toverboek als inspirerende gids

Over 'Nachtefteling' van Martijn Benders
15 januari 2018

Ingewikkelde verschijnselen en processen voor leken verklaard

Over 'De rivier van het bewustzijn' van Oliver Sacks
12 januari 2018

Voelen met verstand

Over 'Onderbuik' van Marte Kaan