De zwemmer

Als dat zo was, als dat mogelijk was, dan hadden wij, vader, Isti en ik, voor dit leven dat op de een of andere manier toch van ons was, in elk geval een soort zwijgende afspraak gemaakt die ons verbond. Vader nam ons mee, hij zocht huizen voor ons waarin iemand voor ons zorgde, en in ruil daarvoor vroegen Isti en ik niet langer wanneer moeder terugkwam of wanneer wij naar haar toe zouden gaan, ook al hadden we dat graag willen vragen, ik vast en zeker nog meer dan Isti. Wie ons heeft verlaten, reizen we niet meer achterna, zeiden Isti en ik (…). 

Op een dag verlaat een moeder zonder enige uitleg haar gezin. De twee kinderen blijven achter met hun vader en met z’n drieën verlaten ze hun huis en gaan trekken door het land waarin ze leven, Hongarije. Voor korte of voor langere tijd verblijven ze soms bij vreemden, soms bij vrienden en soms bij familie. Gelaten ondergaan ze de wisselende seizoenen en de wisselende verblijfplekken en de eerste en allesbepalende les die de kinderen leren uit het leven is dat je niets vast kunt houden, alles zal door je vingers glippen als water: liefde, vrienden en geluk, ze komen je leven binnen, je mag er even van genieten en moet er dan weer afstand van doen. 

De zwemmer, de debuutroman van de Duitse Zsuzsa Bánk, ademt een intense rust en melancholie uit en ondanks de vele zware thema’s die de roman behandelt ? een land in puin, een verscheurde familie, ontredderdheid en angst ? geeft De zwemmer de lezer ook het gevoel dat alles goed is zoals het is en dat je niet anders kunt dan het leven ondergaan zoals het je aangeboden wordt.

Misschien komt dit door het schitterende, eenvoudige taalgebruik en het langzame ritme van de roman, misschien komt het doordat de tragiek nooit expliciet wordt, maar wel in iedere zin doorklinkt, misschien komt het doordat de lezer alles beleeft door de ogen van een jong meisje, misschien komt het door al deze verschillende elementen ? die Zsuzsa Bánk op een zeer talentvolle en vakkundige manier weet te verweven ? maar één ding is zeker: De zwemmer laat een zeer diepe indruk achter op haar lezers.

De zwemmer past perfect bij de donkere dagen aan het einde van het jaar en de roman zal haar lezers tegelijkertijd melancholiek en gelukkig maken. Melancholiek door haar thematiek en intensiteit en gelukkig door het besef dat je als lezer een parel van een roman in handen hebt. Eigenlijk doet iedere poging om deze roman in een paar woorden te beschrijven afbreuk aan de rijkdom ervan.

De zwemmer
Zsuzsa Bánk
Oorspronkelijke titel: Der Schwimmer
Vertaald uit het Duits door Nelleke van Maaren
283 pagina’s
uitg. De Bezige Bij, 2003
Isbn 90 234 1116 1

AMvdP

Recent

22 februari 2018

Boek van een ramp

19 februari 2018

Spiegels van de tijd

14 februari 2018

Gedenkteken in woorden

Literair Nederland - 10 jaar geleden

25 februari 2008

Indrukwekkend verhaal

Door Bernadet

De overgave is na De zwarte met het witte hart en Een schitterend gebrek de derde historische roman van Arthur Japin die een mengeling is van fictie en non-fictie. Het verhaal is gebaseerd op de geschiedenis van Cynthia Ann Parker (zij staat ook op de voorkant van het boek) Als kind groeide zij op bij de familie Parker die na een lange reis vol beproevingen een nieuw bestaan probeerden op te bouwen in Texas.

Lees meer