16 juni 2003

Nachthonger

Er gebeuren vreemde dingen ’s nachts in Holland. Wezens ontwaken uit hun slaap, staan op en lopen richting keuken. Daar ? in volle bewustzijn ? maken ze gerechten klaar die het daglicht niet verdragen kunnen. Rozijntjes in tomatenpuree, chocopasta met vis en tomaat, gehaktbal in gele vla, opgewarmde hondenbrokjes (van het beste soort!) met een gesnipperd uitje; alles wat voor handen is grijpt het wezen aan om zijn driften te stillen. Onderzoekster Anne Scheepmaker ziet in haar boek Nachthonger een vast patroon: kliekjesgek als wij Nederlanders nu eenmaal zijn, hebben we altijd wat in de koelkast staan om op te warmen. We zoeken een onderlegger, meestal brood of crackers, smeren daar een kleffe vaak zelfgemaakte massa op en beginnen met bouwen. De toren mag zo hoog worden als de mond breed is. Het bouwwerk wordt staand aan het aanrecht opgegeten. Morsen mag.

Scheepmakers proefpersonen waren lezers van NRC-Handelsblad, de netste krant van Nederland. Mensen die overdag keurig met mes en vork aan tafel zitten, een risottootje eten en een goed glas drinken. Middels een advertentie riep Scheepmaker deze mensen op om recepten voor hun nachthonger op te sturen. Het resultaat daarvan is onlangs uitgebracht bij Prometheus; het is een bizar kookboek, vol met ontluisterende recepten en handelingen. Wie trekt er nu om twee uur ’s nachts een blik witte bonen in tomatensaus open? En begint gelijk te eten? Wat bezielt deze mensen? Waar komt die honger vandaan? En waarom stillen ze deze op die manier?

Nachthonger probeert deze vragen via de wetenschappelijke weg te beantwoorden. Voordat je op de recepten wordt getrakteerd, krijg je een hele opsomming van wetenschappelijke publicaties over slaap, slaaptekort, hersenwerking en eetstoornissen. Elk gemiddeld anderhalve pagina lang, wemelend van de proefpersonen, controle-groepen en schuin gedrukte, veel te lange titels van periodieken. Er wordt gesproken over hersenfuncties, maar er wordt niet uitgelegd waarom de meerderheid hartig boven zoet verkiest ? laat staan waarom men ze nog liever combineert. Waarom ze überhaupt wakker worden, blijft ondanks alle harde cijfers een volslagen mysterie.

Dit is zodoende geen boek van Anne Scheepmaker geworden. Wij danken haar voor haar moeite en data, maar de ware hoofdpersonen beginnen op bladzijde 63. C.v.E, M.G., A.L., N.B., M.S., en alle anderen, ik dank u!

geschreven op maandagochtend, tussen één en twee, zonder te eten.

Bezoekers van Literair Nederland met nachthonger kunnen hun recepten sturen naar mike@literairnederland.nl.

(mn)

Recent

16 oktober 2017

Nooit meer los van Indië

13 oktober 2017

Leven zonder moeder

Literair Nederland - 10 jaar geleden

22 oktober 2007

Klein boek zonder enige allure
Door Frans

Waarom gaf de commissie – Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek – aan Geert Mak de opdracht om het boekenweekgeschenk 2007 te schrijven? Vermoedelijk vanwege zijn succes met de dikke pil ‘In Europa’. Zou Mak daarom als onderwerp voor zijn boek de Galatabrug, die Europa met Klein-Azië verbindt, gekozen hebben?

Lees meer