9 mei 2005

Tweedehands

Zijn de antiquarische boekenkoper en de nieuwe boekenkoper twee verschillende type mensen? Zegt het iets over wie ze zijn? Ja, zou ik daar retorisch op willen antwoorden, het zegt iets, maar wat?

Het nieuwe boek heeft nog geen geschiedenis, begint zijn leven pas op het moment dat de koper het openslaat, het beduimelt, er een papiertje tussensteekt, er een staatslot in bewaart of een bankbiljet. Er zijn mensen voor wie de aantrekkingskracht van het nieuwe boek juist daarin bestaat, in het feit dat het pas begint te leven als het van jou is, als jouw handen op de rug een rimpel hebben veroorzaakt, jouw naam voorin is geschreven en die bruine vingerafdruk op bladzijde 352 voor altijd zal blijven getuigen van het eten van een stuk chocola op een voorjaarsmiddag in 1996. Jij vindt een weerslag in het boek. Het boek als recorder. Het beduimelen en anderszins van persoonlijke kenmerken voorzien van een nieuw boek is voor veel mensen een soort toeëigeningsritueel, een manier om het boek op te nemen in de eigen sfeer, te initiëren. Nieuwe boeken komen voor die groep tegemoet aan een persoonlijke behoefte.
 
Met het antiquarische boek is het heel anders gesteld dan met het nieuwe. Het oude boek heeft immers al een heel leven achter de rug alvorens het in jouw handen terecht komt. In het beste geval getuigt het ook van dat leven, geeft het iets prijs van het parcour dat het heeft afgelegd. Dat kan zijn in de vorm van een naam, of een willekeurig papiertje dat is achtergebleven in een boek. In sommige gevallen is er meer, heeft een vorige eigenaar aantekeningen gemaakt, brieven bewaard in het boek of een foto tussen de bladzijden gestopt.

Het antiquarische boek komt kortom tegemoet aan hele andere persoonlijke behoeftes dan het nieuwe. De nieuwe boekenlezer leest liever geen boeken met ruggen die al door anderen zijn geknakt. De oude boekenlezer houdt niet van boeken zonder geschiedenis.

Nee natuurlijk weet ik niet wat voor conclusies ik daaraan moet verbinden. Daarom ga ik u ook vragen een bijdrage te leveren: maak een lijstje van oude en nieuwe boekenlezers in uw vriendenkring en zie wat er gebeurt. Aan welke kant van de streep staan de leukste mensen? Wat zegt het over die mensen? En wat voor type bent u zelf eigenlijk? En met welk type gaat u het meeste om? En waarom? En wat zegt die conclusie over u?

Jeroen van Kan

Recent

16 oktober 2017

Nooit meer los van Indië

13 oktober 2017

Leven zonder moeder

Literair Nederland - 10 jaar geleden

22 oktober 2007

Klein boek zonder enige allure
Door Frans

Waarom gaf de commissie – Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek – aan Geert Mak de opdracht om het boekenweekgeschenk 2007 te schrijven? Vermoedelijk vanwege zijn succes met de dikke pil ‘In Europa’. Zou Mak daarom als onderwerp voor zijn boek de Galatabrug, die Europa met Klein-Azië verbindt, gekozen hebben?

Lees meer