8 februari 2017

Worsteling

Door Stefan Ruiters

Ik kijk naar buiten, de sneeuw die deze ochtend is gevallen begint langzaam weg te dooien. Een paar uur lang heb ik kunnen genieten van een idyllisch stadswinterlandschap. De bruine en grijze kleuren en de kale bomen zullen straks weer overheersen. Ik zie een overeenkomst met een gedachte die al een tijdje door mijn hoofd spookt. Een gemoedstoestand waarin ik al een paar dagen verkeer. Een somber beeld. Ik schreef er vorige week al over. De politiek en de internationale betrekkingen maken me niet vrolijk. Daardoor is een vraag vol vertwijfeling in me gevaren: wil ik nog wel verder met het verkopen van boeken als, zo lijkt de maatschappelijke tendens toch uit te wijzen in tijden van iPads en digitalisering, minder mensen en vooral, minder jongeren, lezen en vooral ook verzamelen? De verzamelaar is langzaam aan het verdwijnen. Tenminste, de verzamelaar van het tweedehandse, antiquarische boek. Ik merk dat vooral op boekenmarkten en -beurzen.

Waar sta ik als antiquaar over 10 jaar? Doet mijn werk, mijn expertise van boekhandelaar, er dan nog toe? Wil ik niet iets anders gaan doen? Misschien wel, maar wat dan? Het liefst wil ik door gaan in de hoek waar ik nu zit, in de kunsten, de literatuur, de culturele wereld. Daar ligt mijn hart. Maar die wereld wordt bevolkt door de momenteel zo vervloekte elite. Elitair mag je niet meer zijn, zo vindt menig politicus en ook medeburger. Zij vinden dat kennis, wetenschap en kunst en cultuur tot iets nutteloos is geworden. Dat vonden heel veel mensen altijd al, in een wereld van alternatieve feiten, maar met social media kan iedereen dat luid rondtoeteren. Ook een Radio-1-presentator als Ghislaine Plach vraagt vaak: ‘En wat hebben we er nu aan?’ als er een wetenschappelijke vondst is gedaan.

Die licht minachtende toon als het gaat over niet direct aantoonbaar nuttige zaken, stoort me zeer. Het zegt iets over de gangbare opvattingen als het gaat over de voortbrengselen van wetenschap en kunst.
Misschien ben, of denk ik vaak te idealistisch en is het simpelweg de realiteit dat het meestal wel goed gaat en dat het af en toe gewoon wat minder loopt. Financieel, maar ook mentaal. De fantasie, de verbeelding, het literaire en kunstzinnige wordt wel eens weggedrukt door de economische, dagelijkse realiteit. In een politiek land waarin kunst er minder toe doet dan voorheen, zo lijkt het met Trump, de VVD en de populistische tendensen, is het weleens een worsteling die waarden en idealen hoog te houden.

 

 

Recent

21 maart 2017

Intrigerende zwakheden

20 maart 2017

De zee in Tilburg

Literair Nederland - 10 jaar geleden

26 maart 2007

Zonder dat hij het wist, keek ze hem telkens na als hij voorbijkwam, de winkelierster, langs de zaak, soldaat Brû. Hij liep daar heel ongedwongen, in zijn vrolijke kaki klof, met zijn haar, tenminste wat er onder de kepie van te zien was, zijn haar keurig geknipt en nagenoeg glanzend, zijn handen langs de naad van zijn broek, handen waarvan de ene, de rechter, met onregelmatige tussenpozen omhoogging om een superieur te eren of de groet van een gedemilitariseerde te beantwoorden. Niet bevroedend dat hij elke dag door een bewonderend oog werd vastgepind op de weg die hem van de kazerne naar het bureel voerde stapte soldaat Brû, die in het algemeen nergens aan dacht, maar als hij dat toch deed dan het liefst aan de slag bij Jena, stapte soldaat Brû voort met de onbevangenheid van een niet-bewuste. Met zijn niet bewust grijsblauwe ogen en zijn niet bewust elegant omwikkelde beenkappen droeg soldaat Brû heel naïef al het nodige met zich mee om in de smaak te vallen bij een jongejuffrouw die niet helemaal jong meer was en ook niet helemaal juffrouw. Het ontging hem.

Zonder dat hij het wist, keek ze hem telkens na als hij voorbijkwam, de winkelierster, langs de zaak, soldaat Brû. Hij liep daar heel ongedwongen, in zijn vrolijke kaki klof, met zijn haar, tenminste wat er onder de kepie van te zien was, zijn haar keurig geknipt en nagenoeg glanzend, zijn handen langs de naad van zijn broek, handen waarvan de ene, de rechter, met onregelmatige tussenpozen omhoogging om een superieur te eren of de groet van een gedemilitariseerde te beantwoorden.

Lees meer