6 februari 2017

Dromen najagen

Door Martin Lok

Het is fascinerend. Iemand die zijn dromen achterna jaagt, ze realiseert, of toch maar niet. Je ziet het vaak in de kunst. Soms drukken schilderijen pure verwachting uit en lijken ze tegelijkertijd een in olieverf gestolde ongewisheid. Een voorbode van wat nimmer komen zal. Zoals Vincent van Gogh’s Terrasse du café le soir, geschilderd in september 1888. Van Gogh woonde toen een half jaar in Arles en leek zijn draai gevonden te hebben. Hij schilderde ‘s avonds een paar mensen op een vrijwel leeg terras, met daarnaast enkele flaneurs. De sterren sprankelden hoopvol aan het firmament.
Verwachtingen kunnen ook in gesproken woorden stollen, in boeken opgeschreven of gezongen. Zoals in de prachtige en voor een Oscar genomineerde songteksten van de vrolijk-trieste musicalfilm La La Land.

City of stars
are you shining just for me?

zingt Sebastian (Ryan Gosling) als hij verliefd door  lege straten dwaalt. En ook al hoor je lichte twijfel in zijn stem, hij lijkt toch te denken dat zijn droom uit zal komen.

I don’t care if I know
Just where I will go
Cause all that I need is this crazy feeling
A rat-tat-tat on my heart
Ik denk dat Van Gogh datzelfde rat-tat-tat door zijn aderen voelde stromen toen hij in Arles nieuwe kleuren zag en op het Place du Forum zijn nachtcafé schilderde. Hoe kon hij anders zo’n prachtig, verwachtingsvol schilderij maken? Of het vibrerende Sterrennacht dat hij zo’n negen maanden na Terrasse du café le soir schilderde? Om zichzelf weer een jaar later uiteindelijk een kogel door het hart te schieten.
Het is fascinerend. Al is de droom nog zo nabij, de realiteit achterhaalt hem vaak. Zoals bij de onbegrepen gebleven Van Gogh, zijn ambities ingehaald zag door de onmogelijkheid van het bestaan. En daar zijn wrange conclusies aan verbond. Zoals dat ook gebeurt in La La land, zij het minder absoluut. Daar jagen de verliefde Mia en Sebastian elk hun ambities achterna, om uiteindelijk te constateren dat hun beider succes een prijs vraagt. Realisering van die ene droom vraagt om afscheid van de andere. Een prijs die ze bereid zijn te betalen en die deze HollyBollywood film zijn charme verleent. Want een voorspelbaar eind-goed-al-goed had deze film van zijn schittering ontdaan.
Het is blijkbaar belangrijker dromen te hebben dan ze  te bereiken. En het zijn kunstenaars die ons daar voortdurend mee confronteren en zo ons leven verrijken.

So bring on the rebels
The ripples from pebbles
The painters, and poets, and plays

zingt Mia (Emma Stone) tijdens haar laatste auditie in ‘La La land’. “A bit of madness is key”, zingt ze ook nog, “to give us new colors to see”. Om zich daarna op haar droom te storten en succes te boeken. Tegen een prijs, dat dan weer wel.

 

 

 

Recent

21 maart 2017

Intrigerende zwakheden

20 maart 2017

De zee in Tilburg

Literair Nederland - 10 jaar geleden

26 maart 2007

Zonder dat hij het wist, keek ze hem telkens na als hij voorbijkwam, de winkelierster, langs de zaak, soldaat Brû. Hij liep daar heel ongedwongen, in zijn vrolijke kaki klof, met zijn haar, tenminste wat er onder de kepie van te zien was, zijn haar keurig geknipt en nagenoeg glanzend, zijn handen langs de naad van zijn broek, handen waarvan de ene, de rechter, met onregelmatige tussenpozen omhoogging om een superieur te eren of de groet van een gedemilitariseerde te beantwoorden. Niet bevroedend dat hij elke dag door een bewonderend oog werd vastgepind op de weg die hem van de kazerne naar het bureel voerde stapte soldaat Brû, die in het algemeen nergens aan dacht, maar als hij dat toch deed dan het liefst aan de slag bij Jena, stapte soldaat Brû voort met de onbevangenheid van een niet-bewuste. Met zijn niet bewust grijsblauwe ogen en zijn niet bewust elegant omwikkelde beenkappen droeg soldaat Brû heel naïef al het nodige met zich mee om in de smaak te vallen bij een jongejuffrouw die niet helemaal jong meer was en ook niet helemaal juffrouw. Het ontging hem.

Zonder dat hij het wist, keek ze hem telkens na als hij voorbijkwam, de winkelierster, langs de zaak, soldaat Brû. Hij liep daar heel ongedwongen, in zijn vrolijke kaki klof, met zijn haar, tenminste wat er onder de kepie van te zien was, zijn haar keurig geknipt en nagenoeg glanzend, zijn handen langs de naad van zijn broek, handen waarvan de ene, de rechter, met onregelmatige tussenpozen omhoogging om een superieur te eren of de groet van een gedemilitariseerde te beantwoorden.

Lees meer