Charlotte Jacoba Maria Mutsaers (Utrecht, 2 november 1942) is schrijfster, essayiste en schilderes. ‘Vaak word ik getypeerd als liefhebber van details. Meestal is dat goed bedoeld maar het is geen juiste voorstelling van zaken. Er bestaan geen details. Alles is via causale ketens met elkaar verbonden en je hoeft geen speurneus te zijn zoals ik om er achter te komen dat de haar van een rups van niet minder importantie is dan het vrijheidsbeeld.’

Persoonlijk

Charlotte Mutsaers wordt geboren in Utrecht. Haar moeder is – als we van haar verhalen, essays en interviews uitgaan – een dominante vrouw die haar sterk het gevoel geeft lastig en luidruchtig te zijn. Haar vader is kunsthistoricus: ‘Hij werkte als documentalist op het kunsthistorisch instituut in Utrecht en had ook voor zichzelf een gigantische verzameling van duizenden plaatjes aangelegd. Die knipte hij uit de jaarlijkse kunstkalenders en de kerstnummers van luxebladen als L’Oeil en Du. Summum summarum zo’n knippende en plakkende vader. Af en toe mocht ik bij hem op schoot zitten en dan liet hij me “examen” doen. Ik moest dan raden uit welke tijd een bepaald kunstwerk stamde en van welke hand het was. Op die manier heb ik een enorme kennis van de schilderkunst verworven. Zijn verzameling bevindt zich thans in het NKD (Nederlands Kunsthistorisch Documentatiecentrum) te Den Haag’ (www.charlottemutsaers.nl).

Na haar middelbare schooltijd studeert Mutsaers eerst Nederlands, vervolgens gaat ze – via enige omwegen – op haar negenentwintigste naar de Rietveldacademie in Amsterdam. Veel exposities heeft ze daarna niet, maar haar werk wordt wel veelvuldig gekocht door verzamelaars.

In 1994 breekt ze als schrijfster door met Rachels rokje, een persoonlijk universum van verhaaltjes, herinneringen, uitweidingen en associaties rond een radicale verliefdheid.

Mutsaers is getrouwd met de neerlandicus Jan Fontijn en woont met man en hond afwisselend in Amsterdam, Frankrijk en Oostende.

Bron: www.charlottemutsaers.nl en www.literairnederland.nl

Bijzonderheden

• Het werk van Mutsaers wordt als postmodernistisch beschouwd. Anthony Mertens: ‘De ruis in de teksten van Charlotte Mutsaers is geruststellend en onrustbarend tegelijkertijd, want het weer kan daar van het ene op het ander moment omslaan.’
• Mutsaers stond voor de Tweede Kamerverkiezingen 2006 op de lijst van de Partij voor de Dieren.
• In een interview met Adriaan van Dis uit 1983, illustreert Mutsaers dat ze vloeiend woorden andersom blijkt te kunnen uitspreken en zingen.
• In 2004 werden op initiatief van Charlotte Mutsaers tien bijzondere edities van haar boek Bont (2002) bij opbod verkocht middels een speciale internetveiling ten bate van de Stichting Bont voor Dieren.
• In 1987 ontwerpt ze een serie kinderpostzegels. In 2000 stelde ze een aantal werken tentoon in de Vleeshal voor de tentoonstelling Schilderen en schrijven.

Links

www.charlottemutsaers.nl

Werken

• Het circus van de geest (1983, emblemata)
• Hazepeper gevolgd door Napoleon, Sunt pueri pueri… en Varia (1985, essays)
• Mijnheer Donselaer zoekt een vrouw (1986, beeldverhaal)
• De markiezin (1988, roman)
• Hanegeschrei (1988, beeldverhaal)
• Kersebloed (1990, essays)
• Rachels rokje (1994, roman)
• Paardejam (1996, essays)
• Zeepijn (1999, verhalenbundel)
• Bont. Uit de zoo van Charlotte Mutsaers (2002)
• Cheese! (2003, boek en cd)
• Koetsier Herfst (2008, roman)

Prijzen

• 1992 Jan Greshoff-prijs voor Kersebloed
• 2000 Constantijn Huygens-prijs voor haar gehele oeuvre
• 2000 Jacobus van Looy-prijs voor haar gehele oeuvre
• 2000 Busken Huet-prijs voor Zeepijn
  Bron: www.literaireprijzen.n

Tekening: Martien Bos, www.antisomber.nl

Persoonlijk
Tonnus Oosterhoff wordt in 1953 geboren in Leiden. Hij volgt het gymnasium in Groningen en gaat Nederlandse taal- en letterkunde en psychologie aan de Rijksuniversiteit in Groningen studeren. Aansluitend daarop studeert hij psychologie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam en gaat hij werken als schoolpsycholoog.

Oosterhoff debuteert relatief laat als dichter. In 1990 verschijnt zijn eerste gedichtenbundel Boerentijger. Guus Middag schrijft over deze bundel dat het ‘een veelzijdige, eigenzinnige en weinig verliteratuurde indruk’ maakt. Oosterhoff  ontvangt voor zijn debuut de C.Buddingh’-prijs voor nieuwe Nederlandse poëzie.

Oosterhoff gaat werken als tekstschrijver en in 1991 debuteert hij als prozaïst met de verhalenbundel Vogelzaken.

In 2001 initieert Tonnus Oosterhoff een eigen website, waarop ‘bewegende’ gedichten te zien zijn en hij een geheel nieuwe manier van het lezen van poëzie introduceert. Tom van Deel in Trouw over de ‘bewegende gedichten’: Meer nog dan in de bundel mogelijk is, laat deze cd-rom gedichten in beweging zien (zo heet hij dan ook). Wat dat betekent, kan ik alleen maar omschrijven in beeldende termen. Het schijfje bevat twaalf gedichten, waarvan er slechts een enkele in de bundel staat, het meeste is nieuw en extra. Soms verschijnt er op het scherm een stuk tekst waar na verloop van tijd allerlei veranderingen in optreden, alsof iemand bezig is varianten aan te brengen. Soms ook begint het met een woord dat aangevuld wordt en uitgroeit tot een tekstgedeelte, dat vervolgens weer verdwijnt en later, gewijzigd weer opdoemt. Het is een muzikaal, en ook beeldend, te noemen procédé, dat ongelooflijk sterk werkt, vanwege de ritmiek van opkomen en verdwijnen en vanwege de overvloed aan betekenissen die erdoor ontstaat’.

Bron: www.kb.nl

Bijzonderheden

• De roman Het dikke hart verscheen in 1999 in Duitsland onder de titel Das dicke Herz: roman.

Links

www.tonnusoosterhoff.nl

Werken

• Boerentijger (1990, gedichten)
• Vogelzaken: verhalen (1991)
• De ingeland (1993, gedichten)
• Het dikke hart: roman (1994)
• Kan niet vernietigd worden: verhalen (1996)
• Tekeningen 1970-1971 (1996, jaarwisselingsuitgave)
• {Robuuste tongwerken,} een stralend plenum (1997, gedichten)
• De lichtjes op de autoradio… (1998, gedichten)
• Ook de schapen dachten na: essays (2000)
• Wij zagen ons in een kleine groep mensen veranderen: gedichten (2002)
• Dans zonder vloer: verhalen (2003)
• Hersenmutor: gedichten 1990-2005 (2005)
  Bron: www.kb.org

Prijzen

• 1990    C. Buddingh’-prijs voor nieuwe Nederlandse poëzie voor Boerentijger.
• 1994    Herman Gorter-prijs voor De ingeland.
• 1995    Multatuli-prijs voor Het dikke hart.
• 1998    Jan Campert-prijs voor {Robuuste tongwerken,} een stralend plenum.
• 2003    VSB Poëzieprijs voor Wij zagen ons in een kleine groep mensen veranderen.
  Bron: www.literaireprijzen.nl

Persoonlijk
Leonard Helena Sylvain Nolens wordt in 1947 in Bree, Belgisch-Limburg geboren. Hij komt uit een burgerlijk welgesteld milieu. Na zijn middelbare school studeert hij aan het Hoger Instituut voor Vertalers en Tolken in Antwerpen. In 1968 verhuist hij naar Antwerpen, waar hij als freelance vertaler gaat werken. Van 1969 tot 1973 is Nolens redacteur van het experimentele tijdschrift Labris.

In 1969 debuteert Nolens als dichter met de bundel Orpheushanden, waarin barokke, experimenteel aandoende gedichten staan. In de loop der jaren treedt er een versobering op in zijn werk, en krijgt het een meer parlando-achtige toon.

Nolens heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een van de belangrijkste Vlaamse dichters en publiceerde tevens vier dagboekdelen. In zijn werk staat de dichterlijke identiteit centraal. Zijn biografie ziet hij dan ook het liefst alleen uit zijn naam en werken bestaan.

Leonard Nolens woont in Antwerpen.

Bijzonderheden:

• Veelvoorkomende thema’s in het werk van Nolens zijn de jeugd, vrouwen, eenzaamheid en alcohol.
• Uit zijn werk spreek vaak een sterke drang om het leven ten volle te ondergaan, in zijn extases maar zeker ook in zijn dieptepunten.
• Leonard Nolens verwacht van zijn lezers een volledige, compromisloze overgave. Zo schreef hij: ‘Dus lees me. Lees me helemaal of lees me niet.’
• David Nolens (1973), de zoon van Leonard Nolens, debuteerde in 2002 met de roman Vrint.

Werken

• Orpheushanden (1969, poëzie)
• De muzeale minnaar (1973, poëzie)
• Twee vormen van zwijgen (1975, poëzie)
• Incantatie (1977, poëzie)
• Alle tijd van de wereld (1979, poëzie)
• Hommage (1981, poëzie)
• Vertigo (1983, poëzie)
• De gedroomde figuur (1986, poëzie)
• Geboortebewijs (1988, poëzie)
• Stukken van mensen (1989, dagboek)
• Liefdes verklaringen (1990, poëzie)
• Hart tegen hart (1991, poëzie)
• Tweedracht (1992, poëzie)
• Blijvend vertrek (1993, dagboek)
• Honing en as (1994, poëzie)
• De vrek van Missenburg (1995, dagboek)
• En verdwijn met mate (1996, poëzie)
• De liefdesgedichten (1997, poëzie)
• Een lastig portret (1998, dagboek)
• Voorbijganger (1999, poëzie)
• Manieren van leven (2001, poëzie)
• Derwisj (2003, poëzie)
• Bres, met etsen van Dan Van Severen (2004, een livre de peintre, Ergo Pers Gent)
• Laat alle deuren op een kier (2004, verzamelde gedichten)
• Een dichter in Antwerpen (2005, poëzie)
• Een fractie van een kus (2007, poëzie)
• Bres (2007, poëzie)

Prijzen

• 1974 Prijs van het beste literaire debuut voor De muzeale minnaar
• 1976 Arkprijs van het Vrije Woord voor Twee vormen van zwijgen
• 1976 Poëzieprijs van de provincie Antwerpen voor Twee vormen van zwijgen
• 1980 Driejaarlijkse Hugues C. Pernathprijs voor Alle tijd van de wereld
• 1980 Poëzieprijs van de provincie Limburg voor Alle tijd van de wereld
• 1984 Tweejaarlijkse poëzieprijs van De Vlaamse Gids voor Vertigo
• 1991 Jan Campert-prijs voor Liefdesverklaringen
• 1997 Constantijn Huygens-prijs voor zijn gehele oeuvre
• 2002 Gedichtendagprijzen voor ‘Hostie’ uit de bundel Manieren van leven
• 2007 Karel van de Woestijneprijs voor poëzie van de gemeente Sint-Martens-Latem
• 2008 VSB Poëzieprijs voor Bres

Harry Kurt Victor Mulisch (Haarlem, 29 juli 1927) geldt als een van de meest vooraanstaande naoorlogse Nederlandse schrijvers. Samen met Willem Frederik Hermans en Gerard Reve wordt hij gerekend tot De Grote Drie van de Nederlandse literatuur. Mulisch vierde in 2007 zijn tachtigste verjaardag. Zijn adagium: ‘Dat ik sterfelijk ben, moet eerst maar eens bewezen worden.’

Persoonlijk

Harry Kurt Victor Mulisch wordt op 29 juli 1927 in Haarlem geboren. Zijn vader, Karl Victor Kurt Mulisch komt uit het toenmalige Oostenrijk-Hongarije. Zijn moeder, Alice Schwarz is joods. In 1936 scheiden zijn ouders, Mulisch wordt vooral opgevoed door de huishoudster Frieda Falk.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werkt zijn vader bij Lippmann-Rosenthal & Co, een collaborerende bank. In deze positie kan hij zijn zoon en ex-vrouw beschermen tegen deportatie. Na de oorlog wordt hij veroordeeld tot drie jaar gevangenisstraf. Zijn moeder emigreert naar Amerika.

Begin jaren zestig toont Mulisch zich betrokken bij maatschappelijke ontwikkelingen. Voor Elsevier verslaat hij het proces tegen de nazi Adolf Eichmann in Jeruzalem, wat resulteerde in het boek De zaak 40/61 en hij voelt zich openlijk aangetrokken tot het communistische Cuba van Fidel Castro. Hij bezoekt het eiland meerdere malen en in 1968 schrijft hij een ode aan de Cubaanse revolutie, Het woord bij de daad. Het standpunt inzake Cuba wordt Mulisch tot op de dag van vandaag kwalijk genomen door critici, die menen dat hij nadrukkelijk afstand had moeten nemen van Castro en de revolutie.

Mulisch woont in Amsterdam samen met Kitty Saal en hun zoon Menzo (1992). Officieel is Mulisch nog getrouwd met Sjoerdje Woudenberg, met wie hij twee dochters heeft: Anna (1971) en Frieda (1974).

Bijzonderheden:

• Constanten in het werk van Harry Mulisch zijn onder andere de Tweede Wereldoorlog, de aansluiting bij en het verwijzen naar mythen (met name de Oedipus-mythe), een sterke symboliek en een strakke romancompositie met meerdere verhaallijnen.
• In 2006 werd er een planetoïde naar Mulisch genoemd. De Mulisch heeft een diameter van ongeveer 5,5 kilometer en draait op een afstand van zo’n 350 miljoen kilometer tussen Mars en Jupiter in een baan om de zon en voltooit een omwenteling in 1301 dagen.
• In 2007 kozen NRC-lezers De ontdekking van de hemel tot beste Nederlandstalige boek aller tijden.

Links
www.mulisch.nl
www.kb.nl/dossiers/mulisch

Werken

• Archibald Strohalm (1952)
• Tussen hamer en aambeeld (1952)
• Chantage op het leven (1953)
• De diamant (1954)
• Het mirakel (1955)
• Het zwarte licht (1957)
• Manifesten (1958)
• Het stenen bruidsbed (1959)
• Tanchelijn (1960)
• De knop (1961)
• Voer voor psychologen (1961)
• Wenken voor de bescherming van uw gezin en uzelf, tijdens de Jongste Dag (1961)
• De zaak 40/61 (1962)
• Bericht aan de rattenkoning (1966)
• Wenken voor de Jongste Dag (1967)
• Het woord bij de daad (1968)
• Blauwdruk van de opera Reconstructie (1969)
• Paralipomena Orphica (1970)
• De verteller (1971)
• De verteller verteld (1971)
• Over de affaire Padilla (1971)
• De toekomst van gisteren (1972)
• Oidipous Oidipous (1972)
• Soep lepelen met een vork: tegen de spellinghervormers (1972)
• Het seksuele bolwerk (1973)
• Woorden, woorden, woorden (1973)
• Bezoekuur (1974)
• De vogels: Drie balladen (1974)
• Mijn getijdenboek (1975)
• Tegenlicht (1975)
• Twee vrouwen (1975)
• Volk en vaderliefde: een koningskomedie (1975)
• De taal is een ei (1976)
• De wijn is drinkbaar dankzij het glas (1976)
• Het ironische van de ironie: Over het geval G.K. van het Reve (1976)
• Axel (1977)
• De verhalen 1947-1977 (1977)
• Oude lucht (1977)
• Wat poëzie is: Een leerdicht (1978)
• Paniek der onschuld (1979)
• De compositie van de wereld (1980)
• De aanslag (1982)
• Opus Gran (1982)
• Egyptisch (1983)
• Het boek (1984)
• Hoogste tijd (1985)
• De gedichten (1987)
• De pupil (1987)
• Grondslagen van de mythologie van het schrijverschap (1987)
• De elementen (1988)
• Theater 1960-1977 (1988)
• Het beeld en de klok (1989)
• De zuilen van Hercules (1990)
• De ontdekking van de hemel (1992)
• De kamer (1997)
• Zielespiegel (1997)
• De procedure (1998)
• Het theater, de brief en de waarheid (2000)
• Siegfried (2001)
  Bron: www.dbnl.org

Prijzen

• 1951 Reina Prinsen Geerligs-prijs voor Archibald Strohalm
• 1957 Anne Frank-prijs voor Archibald Strohalm
• 1957 Bijenkorf-literatuurprijs voor Het zwarte licht
• 1961 ANV-Visser Neerlandia-prijs voor Tanchelijn
• 1961 Athos-prijs voor zijn gehele oeuvre.
• 1963 Vijverberg-prijs voor De zaak 40/61
• 1977 Cestoda-prijs voor gehele oeuvre
• 1977 Constantijn Huygens-prijs voor gehele oeuvre
• 1977 P.C. Hooft-prijs voor gehele oeuvre
• 1986 Diepzee-prijs voor De aanslag
• 1993 Multatuli-prijs voor De ontdekking van de hemel
• 1993 Mekka-prijs voor De ontdekking van de hemel
• 1995 Prijs der Nederlandse Letteren voor zijn gehele oeuvre
• 1999 Libris Literatuur Prijs voor De procedure
• 2003 Premio Flaiano Internationale literatuurprijs, Italië
• 2007 Premio Nonino, Italië
  Bron: www.literaireprijzen.nl en www.debezigebij.nl

Benoemingen

• 1977 Ridder in de Orde van Oranje-Nassau.
• 1992 Officier in de Orde van Oranje-Nassau,
• 1992 Zilveren eremedaille gemeente Amsterdam
• 2000 Chevalier de l’ordre des arts en des lettres, Frankrijk
• 2002 Het Kruis van Verdienste eerste klasse in de Orde van Verdienste van de Bondsrepubliek Duitsland.
• 2003 Officier des Arts et des Lettres, Frankrijk
• 2007 Doctor honoris causa, Universiteit van Amsterdam

Tekening: Martien Bos, www.antisomber.nl

Persoonlijk

Gerrit Kouwenaar wordt op 9 augustus 1923 in Amsterdam geboren. Hij is de zoon van Jeltje Bloksma en David Kouwenaar, een bekend journalist. Kouwenaar gaat naar het Amsterdams Lyceum. Het gezin verhuist naar Bergen (N.H.) en Kouwenaar volgt de HBS in Alkmaar.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog verhuizen Kouwenaar met zijn ouders en broer David naar Baarn, maar hij verhuist samen met zijn broer snel weer terug naar zijn geboorteplaats, waar hij de rest van zijn leven blijft wonen.

Van 1945 tot 1950 werkt hij op de kunstredactie van De waarheid, later werkt hij freelance voor Vrij Nederland, Het vrije volk en als redacteur van Podium en De Gids.

In 1953 debuteert Kouwenaar met de bundel Achter een woord. In 1955 schrijft hij een inleiding op de bloemlezing Vijf 5-tigers. Het zorgt ervoor dat hij lange tijd met die stroming wordt geassocieerd, maar zijn latere werk wordt geroemd om zijn volstrekt eigen geluid.

Kouwenaar kreeg voor zijn gedichten talrijke onderscheidingen, waaronder de P.C.Hooft-pijs (1971) en de Prijs der Nederlandse Letteren (1989). Hij heeft tevens een groot aantal vertalingen gemaakt van toneelstukken van onder andere Brecht, Goethe, Schiller, Weiss, Sartre en Dürrenmatt. In 1967 ontvangt hij voor zijn vertaalwerk de Martinus Nijhoffprijs.

Gerrit Kouwenaar woont in Amsterdam en brengt de zomers door in Zuid-Frankrijk.

Bijzonderheden

• In zijn vroegste, experimentele dichtwerk, die vaak persoonlijk en sterk maatschappijkritisch zijn, overheerst de naoorlogse sfeer. Vanaf de jaren zestig wordt zijn poëzie geleidelijk abstracter en hermetischer. In heldere verzen onderzoekt hij de relatie tussen taal en werkelijkheid. De laatste decennia staat het ‘stilleggen van de tijd’ centraal in zijn werk.
• De dichtbundel Totaal witte kamer (2002), met gedichten naar aanleiding van de dood van zijn vrouw Paula, vormde de aanleiding voor een televisiedocumentaire over Kouwenaar.
  Bron: www.kb.nl

Links

www.kb.nl

Werken

• Vroege voorjaarsdag (1941)
• Uren en sigaretten (1946, twee novellen)
• Goede morgen haan (1949)
• Negentien-nu (1950, roman)
• Ik was geen soldaat (1951, roman)
• Achter een woord (1953)
• Vijf 5-tigers (1955, bloemlezing)
• Hand o.a. (1956)
• Val, bom (1956, proza, herziene versie in 1963)
• De ondoordringbare landkaart (1957)
• Het gebruik van woorden (1958)
• De stem op de 3e etage (1960)
• Gedichten (1960)
• Weg verdwenen (1961)
• Zonder kleuren (1962)
• Zonder namen (1962, herziene versie in 1965)
• Sinaia (1964)
• St. Helena komt later (1964)
• Autopsie/anoniem (1965)
• Honderd gedichten (1969)
• Data/decors (1971)
• Landschappen en andere gebeurtenissen (1974)
• Volledig volmaakte oneetbare perzik (1978)
• Gedichten 1948-1978 (1982)
• Het blindst van de vlek (1982)
• Het ogenblik: terwijl (1987)
• Een eter in het najaar (1989)
• Een geur van verbrande veren (1991)
• Er is geen elders waar het anders is (1993)
• De tijd staat open (1996)
• Een glas om te breken (1998)
• Helder maar grijzer (1998)
• Totaal witte kamer (2002)
• Het bezit van een ruïne (2005)

Prijzen

• 1958 Poëzieprijs van de gemeente Amsterdam voor De mensen zijn geen goden.
• 1961 Poëzieprijs van de gemeente Amsterdam voor Zou een hand.
• 1962 Jan Campertprijs voor De stem op de 3e etage.
• 1963 Poëzieprijs van de gemeente Amsterdam voor Zonder namen.
• 1967 Roland Holst-prijs voor zijn gehele oeuvre.
• 1967 Martinus Nijhoffprijs voor zijn toneelvertalingen.
• 1970 P.C. Hooftprijs voor zijn gehele oeuvre.
• 1989 Prijs der Nederlandse Letteren voor zijn gehele oeuvre.
• 1997 VSB Poëzieprijs voor De tijd staat open.
• 2004 Karel Van de Woestijneprijs voor Totaal witte kamer.

Persoonlijk
Nooteboom wordt in 1933 geboren in Den Haag. Hij volgt les op maar liefst vier middelbare scholen, waaronder een franciscaner klooster in Venray en een augustijner gymnasium in Eindhoven, omdat hij vaak wordt weggestuurd als ‘lastpak’. Uiteindelijk voltooid hij zijn middelbare opleiding op een avondgymnasium te Utrecht.

In 1951 begint hij met werken bij een Hilversumse bank, maar als hij wordt afgekeurd voor het leger – ‘te mager’ – begint hij met zwerven door Europa.

Tijdens zijn reis schrijft hij het eerste hoofdstuk van zijn debuutroman Philip en de anderen. In Nederland verschijnt deze roman in 1955.

Een jaar later volgt dichtbundel De doden zoeken een huis en schrijft hij zijn eerste grote journalistieke reportage voor Het Parool over de Hongaarse opstand. Aan het eind van de jaren vijftig begint hij reisverhalen te schrijven voor Elsevier, de basis voor zijn ruime oeuvre in dit genre.

Na De ridder is gestorven (1963) schrijft hij bijna twintig jaar geen roman. Vanaf 1961 is hij redacteur bij de Volkskrant en in 1967 begint hij als reisredacteur bij het tijdschrift Avenue.

In 1980 verschijnt zijn bekendste roman, Rituelen. Het werd in 1981 bekroond met de Ferdinand Bordewijk Prijs, en werd in 1989 verfilmd onder regie van Herbert Curiël, met in de hoofdrollen Derek de Lint en Thom Hoffman.

Nooteboom heeft veel lezers in Duitsland, en is verder vertaald in het Engels, het Spaans, het Frans, het Turks, het Hongaars en vele andere talen.

Cees Nooteboom woont afwisselend in Amsterdam en op het Spaanse eiland Menorca.

Bijzonderheden

• Hoewel zijn literaire activiteiten zich uitstrekken over haast ieder literair genre, en hij vooral bekendheid verkreeg als de schrijver van romans als Rituelen, In Nederland en Allerzielen, beschouwt Nooteboom zelf zich bovenal als een dichter. In zijn gedichten buigt hij zich vaak, al dan niet refererend aan het werk van collega’s uit de wereldliteratuur of grote kunstenaars en denkers, over elementaire existentiële en filosofische vraagstukken.
• De hoofdpersonen van Nooteboom zijn vaak complex en in zijn verhalen hanteert hij vaak de techniek van de raamvertelling. Bovendien werkt hij veel met verschillende stijlen binnen één roman.
• In 1957 trouwde Nooteboom met Fanny Lichtveld. Hij scheidde en had van 1965 tot 1979 een relatie met Liesbeth List, voor wie hij ook een aantal teksten schreef.
• In 2004 was Nooteboom een van de zes dichters die Nobelprijswinnaar J.M. Coetzee uitkoos voor zijn Engelstalige bloemlezing Landscape with Rowers – Poetry from the Netherlands.
• Begin jaren vijftig leert Nooteboom in Parijs Philip Mechanicus kennen. De naam Philip in zijn debuutroman is een verwijzing naar Mechanicus.
• Op 24 juli 2005 trad hij op in het programma Zomergasten bij de VPRO.
  Bron: www.literairnederland.nl

Links

www.ceesnooteboom.tk

Werken

• Phillip en de anderen (1954, roman)
• De doden zoeken een huis (1956, gedichten)
• De verliefde gevangene (1958, roman)
• Koude gedichten (1959, gedichten)
• De zwanen van de Theems (1959, toneel)
• Het zwarte gedicht (1960, gedichten)
• De koning is dood (1961, roman)
• Een middag in Bruay (1963, reisverhalen)
• De ridder is gestorven (1963, roman)
• Gesloten gedichten (1964, gedichten)
• Een nacht in Tunesië (1965, reisverhalen)
• Een ochtend in Bahia (1968, reisverhalen)
• De Parijse beroerte (1968, reportage)
• Gemaakte gedichten (1970, gedichten)
• Bitter Bolivia / Maanland Mali (1971, reisverhalen)
• Open als een schelp – dicht als een steen (1978, gedichten)
• Een avond in Isfahan (1978, reisverhalen)
• Rituelen (1980, roman)
• Nooit gebouwd Nederland. ‘want tussen droom en daad staan wetten in de weg en practische bezwaren…’ (1980, essay)
• Voorbije passages, reisverhalen (1981, reisverhalen)
• Een lied van schijn en wezen (1981, novelle)
• Voorbije passages 2 (1981, reisverhalen)
• Gyges en Kandaules. Een koningsdrama (1982, toneel)
• Mokusei! (1982, novelle)
• Aas (1982, gedichten)
• Waar je gevallen bent, blijf je (1983, reisverhalen)
• Vuurtijd, IJstijd. Gedichten 1955-1983 (1984, gedichten)
• In Nederland (1984, roman)
• De zucht naar het Westen (1985, reisverhalen)
• De dichter en de dingen (1986)
• De Boeddha achter de schutting. Aan de oever van de Chaophraya (1986, novelle)
• Het Spaans van Spanje (1986)
• De brief (1988)
• De wereld een reiziger (1989, reisverhalen)
• Het gezicht van het oog (1989, gedichten)
• Berlijnse notities (1990, reisverhalen)
• Rollende stenen, getijde (1991, met schilderijen van Jan van den Berg)
• Vreemd water (1991, reisverhalen)
• Het volgende verhaal (1991, boekenweekgeschenk)
• De omweg naar Santiago (1992, reisverhalen)
• Zurbaránk (1992, reisverhalen)
• Groeneveld: herinneringen aan een landhuis in Baarn 1946-1966 (1993)
• De ontvoering van Europa (1993, essay)
• Zelfportret van een ander. Dromen van het eiland en de stad van vroeger (1993, prozagedichten)
• De koning van Suriname (1993, reisverhalen)
• Van de lente de dauw. Oosterse reizen (1995, reisverhalen)
• De koning van Suriname (1997, reisverhalen)
• De filosoof zonder ogen: Europese reizen (1997, reisverhalen)
• Terugkeer naar Berlijn (1997, reisverhalen)
• Allerzielen (1998, roman)
• Zo kon het zijn (1999, gedichten)
• Bitterzoet, honderd gedichten van vroeger en zeventien nieuwe (2000, gedichten)
• Nootebooms Hotel (2002)
• Paradijs Verloren (2004, roman)
• Het geluid van Zijn naam. Reizen door de Islamitische wereld (2005)
• De slapende goden | Sueños y otras mentiras (2005, een livre de peintre met lithografieën van Jürgen Partenheimer)
• Graven van dichters en denkers (2007, met foto’s van Simone Sassen)
• Rode Regen (2007, verhalen)

Prijzen

• 1957 – Anne Frank-prijs voor Philip en de anderen
• 1960 – Poëzieprijs van de gemeente Amsterdam voor Ibicenzer gedicht
• 1960 – ANV-Visser Neerlandia-prijs voor De zwanen van de Theems
• 1963 – Lucy B. en C.W. van der Hoogtprijs voor De ridder is gestorven
• 1965 – Poëzieprijs van de gemeente Amsterdam voor Gesloten gedichten
• 1978 – Jan Campertprijs voor Open als een schelp – dicht als een steen
• 1981 – Ferdinand Bordewijk Prijs voor Rituelen
• 1982 – Cestoda-prijs
• 1982 – Mobil Pegasus Literatuur Prijs voor Rituelen
• 1985 – Multatuli-prijs voor In Nederland
• 1992 – Constantijn Huygensprijs voor zijn gehele oeuvre
• 1993 – Aristeion-prijs (Europese Literatuurprijs)
• 2000 – Gedichtendagprijzen voor het gedicht ‘Harba lori fa’ uit de bundel Zo kon het zijn
• 2002 – Goethe-prijs
• 2002 – Oostenrijkse staatsprijs
• 2004 – P.C. Hooftprijs voor zijn gehele oeuvre

Benoemingen

• 1997 Benoemd tot Honorary member of the Modern Language Association of the United States of America.
• 2006 Eredoctoraat Radboud Universiteit.

Gerrit Komrij (Winterswijk, 30 maart 1944) is dichter, schrijver, vertaler, criticus, polemist en toneelschrijver. Komrij staat bekend om zijn virtuoze en kleurrijke taalgebruik en zijn felle polemieken. Voor zijn beschouwend proza kreeg Komrij in 1993 de P.C. Hooft-prijs. Knap voor iemand zelf beweert: ‘Nooit van mijn leven heb ik een essay geschreven.’ (De Buitenkant, 1995).

Persoonlijk

Gerrit Komrij wordt op 30 maart 1844 geboren in Winterswijk, waar hij opgroeit in een socialistisch gezin. Na het gymnasium gaat hij in Amsterdam Algemene Literatuurwetenschap studeren. Hij stopt echter met zijn studie en wordt vertaler uit het Nieuwgrieks, Latijn, Engels, Duits en Frans.

In 1968 debuteert hij met de gedichtenbundel Maagdenburger halve bollen en andere gedichten en vanaf 1975 gaat hij essays schrijven. Twee jaar later krijgt Komrij een vaste column, Een en ander, in NRC Handelsblad. Met deze felle columns, waarin scheldpartijen niet van de lucht zijn, bereikt hij een groot publiek.

In 1982 debuteert Komrij met Het chemisch huwelijk als toneelschrijver, acht jaar later verschijnt zijn eerste roman, Over de bergen.

In 2000 wordt Gerrit Komrij de allereerste Dichter des Vaderlands, maar op 29 januari, kort na middernacht en het begin van Gedichtendag, maakt hij bekend zijn functie neer te leggen. In zijn functie schreef Komrij onder andere gedichten bij het twintigjarig regeringsjubileum van koningin Beatrix, de dood van Pim Fortuyn, de herdenking van de val van Srebrenica en trad hij regelmatig op in radio- en televisieprogramma’s. Bovendien richtte hij een Poëzieclub op, initieerde het tijdschrift Awater en verscheen er een reeks bundels onder zijn redactie. Komrij gaf aan niet meer te weten wat hij daar nog aan toe zou kunnen voegen en op zijn ‘Komrijiaans’ vertelde hij er mee te stoppen: ‘Ik treed af, ik abdiceer, ik heb er tabak van. Vanaf morgen ben ik loco.’

Gerrit Komrij woont samen met zijn partner, de graficus Charles Hofman, in Vila Pouca de Beira, Portugal.

Bijzonderheden

• Komrij is ook bekend om zijn bloemlezingen. Zijn allereerste bloemlezing, De Nederlandse poëzie van de 19de en 20ste eeuw in duizend en enige gedichten (1979) zorgde voor een fikse rel. Enkele vertegenwoordigers van de poëzie van de Vijftigers, zoals Remco Campert, Gerrit Kouwenaar, Bert Schierbeek en Lucebert waren het niet eens met de door Komrij gemaakte keuze en spanden een kort geding aan tegen Bert Bakker, de uitgever van de bloemlezing. Hun argument was dat Komrij hun gedichten zonder toestemming had opgenomen, maar waar het eigenlijk om draaide, formuleerde J. Bernlef treffend in De Haagse post: Komrij’s keuze was ‘een welbewuste poging om een van de belangrijkste stromingen in de twintigste-eeuwse Nederlandse poëzie onder tafel te werken.’
• In 2002 zette Komrij in samenwerking met Uitgeverij 521 de Sandwichreeks op, waarin hij de aandacht vestigt op poëziedebuten en lang vergeten dichters.
• Komrij vertaalde een aantal gedichten van T.S. Eliot die de basis vormen voor de Nederlandstalige versie van de musical Cats.
• Onwelriekende gleuvenbrigade. Komrijiaans voor de feministische beweging.
• De gedichtenbundel Onherstelbaar verbeterd bevat parodieën op bekende Nederlandse gedichten.
• Gerrit Komrij komt als vriend voor in Hans Warrens Geheim Dagboek. Komrij: ‘Aangenaam is anders. Zoiets is onvermijdelijk als je vrienden krijgt die ook een pen vasthouden. Twintig jaar lang houd je je kiezen op elkaar, en dan gaat een ander het vertellen.’
• Er is een treinstel van vervoersmaatschappij Syntus vernoemd naar Gerrit Komrij, het LINT-treinstel 26.
• Komrij heeft sinds begin 2008 een eigen weblog: http://komrij.blogspot.com/ Bron: www.literairnederland.nl; www.kb.nl; www.schrijversinfo.nl

Links

www.gerritkomrij.nl 
http://komrij.blogspot.com/

Werken

• Maagdenburgse halve bollen en andere gedichten (1968)
• Alle vlees is als gras, of Het knekelhuis op de dodenakker (1969)
• Ik heb Goddank twee goede longen (1971)
• Tutti-frutti (1972)
• Op de planken. Episodes uit het leven van de tragédienne Zizi Maëlstrom en de toneelkunstenaar Sacha Culpepper (1973)
• Komrij’s patentwekker (1974)
• Daar is het gat van de deur (1974)
• Fabeldieren (1975)
• De wonderbaarlijke lotgevallen van Jubal Jubelslee, getekend door Rodolphe Töpffer, op rijm gezet door G. Komrij (1975)
• De Verschrikking (1977, gedichten)
• Horen, zien, zwijgen. Vreugdetranen over de treurbuis. (1977, tv-kritieken)
• Capriccio (1978)
• Sing Sing (1978)
• De ontmoeting (1978)
• Dood aan de Grutters (1978)
• Heremijntijd. Exercities en ketelmuziek (1978)
• Papieren tijgers (1978)
• De stankbel van de Nieuwezijds Contra Scientology (1979)
• Het schip De Wanhoop (1979)
• De Nederlandse poëzie van de negentiende en twintigste eeuw in duizend en enige gedichten (1979)
• Verwoest Arcadië (1980)
• Averechts (1980)
• De bibliofiel (1980)
• Peper en zout (1980)
• De zonderlinge avonturen van Primus Prikkebeen, met de oorspronkelijke tekeningen van Rodolphe Töpffer en op rijm gezet door Gerrit Komrij; met nawoord van Dirkje Kuik (1980)
• Onherstelbaar verbeterd (1981)
• Het kroost van Aagt Morsebel (1981)
• Praag (1982)
• De os op de klokkentoren gedichten (1982)
• Gesloten circuit (1982)
• Het chemisch huwelijk (1982)
• Aan een droom vol weelde ontstegen (1982)
• De paleizen van het geheugen (1983)
• De muze in het kolenhok (1983)
• Het boze oog (1983)
• Dit helse moeras (1983)
• Alles onecht, eigen keuze uit het gehele poëtisch oeuvre (1984)
• Verzonken boeken (1986)
• Humeuren en temperamenten (1989)
• Over de bergen (1990)
• De Pagode (1992)
• De buitenkant. Een abecedarium (1992)
• Een zakenlunch in Sintra en andere Portugese verhalen (1996)
• Niet te geloven (1997, essay ter gelegenheid van de Boekenweek)
• Pek en zwavel (1997, polemieken en essays, een keuze)
• In Liefde Bloeyende. De Nederlandse poëzie van de twaalfde tot en met de twintigste eeuw in honderd en enige gedichten (1998)
• De tranen der ecclecia’s (1999, lezing t.g.v. inauguratie W.F. Hermans Instituut)
• Poëzie is geluk (2000, rede)
• 52 Sonnetten bij het verglijden van de eeuw (2000, gedichten)
• Luchtspiegelingen (2001, gedichten)
• Vreemd pakhuis (2001, beschouwingen)
• Hutten en paleizen. De mooiste gedichten (2001)
• De klopgeest (2001, roman )
• Inkt. Kapitale stukken. (2002, beschouwingen)
• Lang leve de dood. Een bloemlezing in honderd-en-enige gedichten (2003)
• Een zakenluch in Sintra (2003, verhalen)
• Demonen autobiografische (2003, verhalen)
• Alle gedichten tot gisteren (2004)
• Hercules (2004, roman)
• Wagner en ik (2004)
• Gouden woorden (2005, kritieken)
• Spaans benauwd gedichten (2005)
• Fata morgana gedichten (2005)
• Eendagsvliegen dagboekfragmenten (2005)
• Kakafonie. Encyclopedie van de stront (2006)
• De Nederlandse kinderpoëzie in 1000 en enige gedichten (2007)

Prijzen

• 1970 Poëzieprijs van de gemeente Amsterdam voor Alle vlees is als gras, of Het knekelhuis op de dodenakker
• 1975 Cestoda-prijs
• 1979 Busken Huet-prijs voor Papieren tijgers
• 1982 Herman Gorter-prijs voor De os op de klokketoren
• 1983 Kluwer-prijs voor gehele oeuvre
• 1992 Frans Erens-prijs voor gehele oeuvre
• 1993 P.C. Hooft-prijs voor gehele beschouwende oeuvre
• 1999 Gouden Uil voor In Liefde Bloeyende
• 2006 Lofprijs der Nederlandse Taal voor ‘de grootste taalrots-in-de-branding van het Nederlands.’

Benoemingen

• 2000 Dichter des Vaderlands
• 2001 Eredoctoraat Universiteit van Leiden
• 2003 Erepenning van de Nederlands-Zuid-Afrikaanse Vereniging

Doeschka (Maria Johanna) Meijsing (Eindhoven 21 oktober 1947) is romanschrijfster. Haar werk wordt wel gerekend tot de Revisor-stijl, waarin een helder en goed gestructureerd verhaal centraal staat.

Persoonlijk

Doeschka Meijsing wordt in 1947 in Eindhoven geboren. Meijsing is de oudere zus van schrijver Geerten Meijsing en filosofe Monica Meijsing.

Ze groeit op in Haarlem en gaat daar ook naar het gymnasium. Na het gymnasium studeert ze Nederlands en algemene literatuurwetenschap in Amsterdam. Hierna werkt ze achtereenvolgens als leraar op een middelbare school, docent aan de Universiteit van Amsterdam, als criticus voor verschillende weekbladen en schrijver.

Haar eerste verhaal verscheen in het literaire tijdschrift Podium en in 1974 debuteerde ze met de verhalenbundel De hanen en andere verhalen. Haar eerste kleine roman Robinson verscheen in 1976.

In 1980 volgde een tweede roman: Tijger, Tijger! die bekroond werd met de Multatuli-prijs. Ze bleef verhalen publiceren in onder meer Podium en De Revisor. Haar proza werd in die tijd samen met dat van tijdgenoten als Dirk Ayelt Kooiman, Frans Kellendonk en Nicolaas Matsier geschaard onder het kopje ‘Revisor- of Academisch proza’, kortweg samen te vatten als proza van en voor (literatuur)wetenschappers. Hoewel deze term intussen allang weer achterhaald is, klopt het wel dat iemand als Meijsing veel speelde met het werk van haar grote voorbeelden Flaubert, Joyce, Borges, Nabokov en Gombrowicz. In haar werk valt een zeker intellectualisme te bespeuren, wat haar romans en verhalen tot voer voor professoren en studenten maakt.

Na Tijger, Tijger! volgden in de jaren tachtig de romans Utopia of De geschiedenissen van Thomas en Beer en Jager. Meijsing schrijft in een zeer bedachtzame stijl, geen woord lijkt willekeurig gekozen. Haar verhalen laten zich op meer dan alleen verhaalniveau lezen, ze doen geconstrueerd aan, echter zonder dat ze onleesbaar worden. Haar personages hebben, met name in haar vroege werk, meestal een wat vage identiteit, en zijn soms zelfs naamloos. Vanaf De beproeving (1990) krijgen de hoofdfiguren wat meer reliëf en psychologische diepgang.

Meijsing woont en werkt in Amsterdam.
Bron: www.literairnederland.nl

Bijzonderheden:

• Meijsing had jarenlang een relatie met Xandra Schutte, voormalig hoofdredacteur van Vrij Nederland.
• In 2005 verscheen Moord & Doodslag, een roman die ze samen met haar broer Geerten schreef.

Links

www.dbnl.nl

Werken

• De hanen en andere verhalen (1974)
• Robinson (1976)
• De kat achterna (1977)
• Tijger, tijger! (1980)
• Utopia of De geschiedenissen van Thomas (1982)
• Zwaluwen en Augustein (1982)
• Ik ben niet in Haarlem geboren (1985)
• Paard Heer Mantel (1986)
• Beer en jager (1987)
• Hoe verliefd is de toeschouwer? (1988)
• De beproeving (1990)
• Vuur en zijde (1992)
• Beste vriend (1994)
• De angstige waakhond (1996)
• De weg naar Caviano (1996)
• De tweede man (2000)
• 100% chemie (2002)
• Moord en doodslag (2005)
• De eerste jaren (2007)
• Over de liefde (2008)

Prijzen

• 1981 Multatuli-prijs voor Tijger, tijger!
• 1997 Annie Romein-prijs voor gehele oeuvre
• 2003 Tzumprijs voor de beste literaire zin. De bekroonde zin komt uit de roman 100% chemie: ‘Wij mochten op vrije zaterdagmiddagen bij louche verkopers minachtend tegen de banden schoppen, terwijl mijn vader onder de motorkap keek of de problemen die zich zouden kunnen voordoen met touw waren op te lossen.’
  Bron: www.literaireprijzen.nl

Tekening: Martien Bos, www.antisomber.nl

Persoonlijk

Rutger Kopland werd geboren in Goor 4 augustus 1934 en groeide op in een calvinistisch milieu. Kopland woonde van 1941 tot 1946 in Bussum en van 1946 tot 1951 in Assen, waar hij het gymnasium volgde. Hij studeerde geneeskunde te Groningen (1951-1959).

Tijdens zijn studententijd schreef hij al gedichten, maar daar stopte hij na zijn studietijd mee, om in 1964 de draad weer op te pakken. Zijn vriend Aad Nuis – bedenker van het pseudoniem Kopland – moedigde hem aan tot het publiceren van zijn poëzie.
Van den Hoofdakker was hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen. Als onderzoeker en behandelaar hield hij zich persoonlijk vooral bezig met de betekenis van de slaap en de biologische klok voor het emotionele leven van zowel gezonde als psychisch gestoorde mensen. Daarbij werkte hij ook als psychotherapeut. Behalve artikelen en hoofdstukken in wetenschappelijke tijdschriften en leerboeken schreef hij ook essays over psychiatrie in de algemene maatschappelijke context. Een aantal van deze stukken werd opgenomen in De mens als speelgoed (1995) en in Twee ambachten (2003).
Als Rutger Kopland debuteerde Van den Hoofdakker in 1966 met Onder het vee. Kopland schreef daarnaast literaire essays: Het mechaniek van de ontroering (1995) en Mooi, maar dat is het woord niet (1998). Al jaren behoort Kopland tot de meest gelezen dichters in ons land. Bloemlezingen uit zijn werk verschenen in onder meer het Engels, Frans, Hebreeuws, Pools, Duits en Italiaans.<!–[endif]–>

Rutger Kopland is getrouwd, heeft drie kinderen en woont in Glimmen.
Bron: www.literairnederland.nl

Bijzonderheden

• Bij de verkiezing van De Dichter des Vaderlands in 2000 kreeg hij net enige stemmen meer dan Gerrit Komrij – maar Kopland bedankte voor de eer.
• De favoriete plek van Kopland ligt aan de Drentsche Aa ligt, vlakbij Schipborg.
• Het onveranderbare van alle menselijk doen en laten en de onmogelijkheid het verleden te herstellen, zijn belangrijke thema’s in het werk van Rutger Kopland.
• Kopland schrijft op een toegankelijke manier, bijna in spreektaal. Zijn poëzie heeft een weemoedige inslag, maar wordt nooit sentimenteel, mede door de ironie die hij hanteert.
• Het werk van Kopland wordt veel geciteerd in rouwadvertenties en op begrafenissen.
• In december 2005 ontsnapte Rutger Kopland ternauwernood aan de dood als hij tijdens het autorijden een hartaanval krijgt en tegen een boom rijdt. In het Universitair Medisch Centrum Groningen werd hij enige tijd in slaap gehouden. Later belandde hij als patiënt op de afdeling waar hij zelf jarenlang had gewerkt.

Links

www.schrijversinfo.nl

Werken

• Onder het vee (1966)
• Het orgeltje van yesterday (1968)
• Alles op de fiets (1970)
• Wie wat vindt heeft slecht gezocht (1972)
• Een lege plek om te blijven (1975)
• Al die mooie beloften (1978)
• Dit uitzicht (1982)
• Voor het verdwijnt en daarna (1985)
• Verslagen van de W.T.F. Dertien ansichtkaarten (1986, bibliofiel, 100 ex.)
• Herinneringen aan het onbekende (1988, keuze uit eigen werk)
• Dankzij de dingen (1989)
• Al bijna (1990, bibliofiel, 75 ex.)
• In steen (1991, bibliofiel, 85 ex.)
• Jopie Huisman (1991, gedichten bij werk van Huisman)
• Dichtgegroeide weg (1993)
• Geduldig gereedschap (1993)
• De mens als speelgoed (1995)
• De mechaniek van de ontroering (1995, essays)
• Geitje van Gubbels (1995, jaarwisselinggeschenk)
• Sporen (1996, bibliofiel, met Esther Jansma)
• Jonge sla in het oosten (1997, reisverslagen)
• Al die mooie beloften (1997)
• Tot het ons loslaat (1997)
• Mooi, maar dat is het woord niet (1998, essays)
• Gedichten (1999)
• Geluk is gevaarlijk (1999, bloemlezing)
• Ik ben een moeilijk geval (2001, met Driek van Wissen)
• Over het verlangen naar een sigaret (2001)
• Twee ambachten (2003)
• Wat water achterliet (2004)
• Een man in de tuin (2004)
• Verzamelde gedichten 1966-2006 (2006)
• Poëzie/Poetry (2006, bibliofiel, 69 ex., met vertaling door Willem Groenewegen)
  Bron: www.schrijversinfo.nl

Prijzen

• 1970 Jan Campert-prijs voor Alles op de fiets
• 1975 Herman Gorter-prijs voor Een lege plek om te blijven
• 1982 Paul Snoek-prijs
• 1988 P.C. Hooftprijs voor zijn gehele oeuvre
• 1998 VSB Poëzieprijs voor Tot het ons los laat

Benoemingen

• 1999 Eredoctoraat de Universiteit voor Humanistiek
• 2001 Eredoctoraat Rijksuniversiteit Utrecht
• 2005 Kopland maakt bekend de dat jaar aan hem toegedachte Koninklijke onderscheiding te weigeren, ‘omdat koninklijke onderscheidingen bedoeld zijn om mensen in het zonnetje te zetten, die normaal gesproken in de schaduw staan’.

Willem Jan Otten (Amsterdam, 4 oktober 1951) heeft een veelzijdig oeuvre van poëzie, verhalend proza, toneel, kritieken, artikelen, beschouwingen en essays op zijn naam staan. Hij brak bij een breed publiek door met zijn roman Specht en zoon (2000.)

Persoonlijk

Willem Jan Otten wordt in 1951 in Amsterdam geboren. Hij debuteert in 1973 als dichter met de bundel Een zwaluw vol zaagsel. Door de jaren heeft Otten een veelzijdig oeuvre opgebouwd. Zo schrijft hij jarenlang artikelen en beschouwingen, die in verschillende tijdschriften verschijnen. Van 1989 tot 1996 is hij redacteur van het literaire tijdschrift Tirade. Hij schrijft tevens een tijdlang als toneel- en muziekkritieken voor Vrij Nederland.

Na zijn bundel Paviljoenen (1991) verschijnen binnen enkele jaren een essaybundel, twee romans en twee toneelstukken.

In 2004 verschijnt Specht en zoon. De roman wordt goed onthaalt in de pers en wordt bekroond met de Libris Literatuurprijs 2005 en met de Inktaap 2006, een prijs die wordt toegekend door scholieren uit Nederland en België. Specht en zoon is verkocht aan Italië, Frankrijk, Duitsland en Zweden.

Willem Jan Otten is getrouwd met schrijfster Vonne van der Meer.
Bron: www.vanoorschot.nl

Bijzonderheden

• Door de verschijning van de roman Ons mankeert niets raakt Otten betrokken in de discussie over het euthanasievraagstuk. Hij schrijft een bijdrage voor de bundel Als de dood voor het leven.
• Otten bekeert zich tot het katholieke geloof en in 1999 publiceert hij naar aanleiding hiervan Het wonder van de losse olifanten, een rede tot de ontwikkelden onder de verachters van de christelijke religie.

Links

www.vanoorschot.nl

Werken

• Een zwaluw vol zaagsel (1973, poëzie)
• Het keurslijf (1974, poëzie)
• De eend. Een epyllion (1975, poëzie)
• Het ruim (1976, poëzie)
• Henry II (1978, toneelstuk)
• Ik zoek het hier (1980, poëzie)
• Een sneeuw (1983, toneelstuk)
• Een man van horen zeggen (1984, roman)
• Denken is een lust (1985, essay)
• Lichaam & blik (1986, toneelstuk)
• Na de nachttrein (1988, poëzie)
• Boek en film (1989)
• Het museum van licht (1991, stukken over film)
• Paviljoenen (1991, poëzie)
• De wijde blik (1992, roman)
• De letterpiloot (1994, essaybundel)
• Ons mankeert niets (1994, roman)
• De fuik van Pascal (1997, essay)
• De nacht van de pauw (1997, toneelstuk)
• Eindaugustuswind (1998, poëzie)
• Het wonder van de losse olifanten (1999, essay)
• Oude mensen (1999, toneelstuk)
• Eerdere gedichten (2000)
• Op de hoge (2003, poëzie)
• Braambos (2004, toneelstuk)
• Specht en zoon (2004, roman)
• Een sneeuw en meer toneel (2006)
• Alexander (2006, toneelstuk)
• Waarom komt u ons hinderen (2006, essaybundel)

Prijzen

• 1972 Reina Prinsen Geerligsprijs voor Een zwaluw vol zaagsel
• 1981 Herman Gorterprijs voor Ik zoek het hier
• 1992 Jan Campertprijs voor Paviljoenen
• 1994 Busken Huetprijs voor De letterpiloot
• 1999 Constantijn Huygensprijs voor gehele oeuvre
• 2005 Libris Literatuurprijs voor Specht en zoon
• 2006 De Inktaap voor Specht en zoon Bron:
  Bron: www.literaireprijzen.nl

Tekening: Martien Bos, www.antisomber.nl

Persoonlijk

Rudy Kousbroek wordt in 1929 in Indonesië geboren. In de oorlog  wordt hij geïnterneerd in een Jappenkamp en in 1946 verhuist hij naar Nederland.
In Amsterdam volgt hij de HBS van het Amsterdams Lyceum en gaat aansluitend wis- en natuurkunde in dezelfde stad studeren. Deze studies maakt hij niet af.
Hij leert Remco Campert kennen en samen richten ze in 1950 het literaire tijdschrift Braak op, dat een belangrijke rol speelt in de doorbraak van De Vijftigers, waarvan Kousbroek en Campert belangrijke vertegenwoordigers zijn.
Kousbroek verhuist in 1950 naar Parijs, waar hij Japanse en Chinese letteren studeert. Ook deze studies voltooit hij niet. Een jaar later trouwt hij met de schrijfster Ethel Portnoy, ze krijgen twee kinderen, maar de relatie houdt geen stand.
In 1953 debuteert hij met de dichtbundel Begrafenis van een keerkring.
Vanaf de jaren zestig publiceerde hij essays in onder meer Hollands Maandblad, NRC Handelsblad en Vrij Nederland, waarin hij fel van leer trok tegen waandenkbeelden in uiteenlopende vakgebieden: filosofie, politiek, natuurwetenschap en geschiedschrijving.
In 1975 krijgt hij de P.C. Hooftprijs voor zijn essayistische werk.
In 1989 komt Kousbroek terug naar Nederland. Hij woont kort bij vrienden in Amerongen en vestigt zich dan in Leiden.

Rudy Kousbroek woont in Leiden en is getrouwd met de Ierse schrijfster Sarah Hart.

Bijzonderheden

• In 2006 stond Kousbroek, voor de verkiezingen voor de Tweede Kamer, als lijstduwer op de lijst van de Partij voor de Dieren.
• Kousbroek verdiepte zich in Toergenjev. In 2005 maakte hij een bedevaart naar diens graf in Petersburg.
• Rudy Kousbroek schreef in Vrij Nederland onder het pseudoniem Leopold de Buch.
• Arnold Heumakers: ‘In Kousbroeks borst huizen twee zielen: de ene behoort aan een geharnast rationalist, die alles wat naar religie, mythologie of metafysica zweemt, met de grond gelijk maakt; de andere verraadt een romantische ontvankelijkheid voor emoties en sentimenten, die zelfs voor onvervalste sentimentaliteit niet terugschrikt. Eigenlijk is dat altijd al zo geweest, maar in de loop van de tijd heeft Kousbroek zijn gevoelige ziel duidelijker op de voorgrond geplaatst (Arnold Heumakers, de Volkskrant, 23 april 1993).’
  
  Werken
  
• De begrafenis van een keerkring (1953, poëzie)
• Revolutie in een industriestaat (1968)
• De aaibaarheidsfactor, gevolgd door Die wacht am IJskast (1969)
• Anathema’s 1 (1969)
• Het avondrood der magiërs (1970)
• Anathema’s 2 (1970)
• Het gemaskerde woord. Anathema’s 1, 2 en 3 (1970)
• Een kuil om snikkend in te vallen (1971)
• Anathema’s 3 (1971)
• Ethologie en cultuurfilosofie (1973, Huizingalezing)
• Een passage naar Indië (1978)
• De aaibaarheidsfactor (1978, uitgebreide herdruk)
• Anathema’s 4, De waanzin aan de macht (1979)
• Vincent of het geheim van zijn vaders lichaam (1981)
• Wat en Hoe in het Kats (1983)
• De logologische ruimte (1984)
• Anathema’s 5. Het meer der herinnering (1984)
• Het rijk van Jabeer. Getransformeerde sprookjes (1985, met bijdrage van Joost Roelofsz.)
• Lief Java (1987)
• Nederland: een bewoond gordijn (1987, boekenweekessay)
• Een zuivere schim in een vervuilde schepping (1988, over het werk van Konstantinos Kavafis)
• Dagelijkse wonderen (1988, budgetboek-serie)
• Anathema’s 7, De onmogelijke liefde (1988)
• Morgen spelen wij verder (1989)
• De archeologie van de auto (1989)
• Einsteins poppenhuis, Essays over filosofie 1 (1990)
• Het Paleis in de verbeelding (1990)
• Lieve kinderen hoor mijn lied (1990)
• Anathema’s 6, Het Oostindisch kampsyndroom (1992)
• Anathema’s 8, De vrolijke wanhoop (1993)
• Varkensliedjes (1993)
• Terug naar Negri Pan Erkoms (1995)
• Hoger honing (1997)
• Verloren goeling (1998)
• In de tijdmachine door Japan (2000)
• Opgespoorde wonderen: fotosynthese (2003, fictie; fotografie)
• Die Winterreise (2003, audio-boek, verhalen)
• Dierentalen en andere gedichten (2003, poëzie)
• Verborgen verwantschappen: fotosynthese (2005, fictie; fotografie)
• Het Oostindisch kampsyndroom (2005, vijfde, uitgebreide druk)
• De archeologie van de auto (2006, uitgebreide herziene uitgave)
• Het raadsel der herkenning: fotosynthese 3 (2007, fictie; fotografie)

Prijzen

• 1969 Essayprijs van de gemeente Amsterdam voor Revolutie in een industriestaat
• 1975 P.C. Hooft-prijs voor zijn beschouwende oeuvre.
• 2005 Jan Hanlo Essayprijs Groot voor Opgespoorde wonderen

Benoemingen

• 1994 Eredoctoraat in de wijsbegeerte van de Rijksuniversiteit Groningen.