4 juni 2014

Berichten van een zakenman – D Hooijer

Een warm tapijt dat nimmer slijt

Recensie door Angèle van Baalen

Kort voor haar overlijden in 2013 leverde de schrijfster D. Hooijer dit prachtige boek in bij haar uitgever. Het vormt een waardige afsluiting van een schrijverscarrière die tamelijk kort is, omdat ze pas in 2001 op 62-jarige leeftijd debuteerde.

Achter de neutrale titel – er worden berichten verstuurd en ontvangen, ingesproken en (soms) niet verstuurd en het hoofdpersonage is een zakenman -, emotielozer kan het haast niet, gaat een wereld van emotie schuil.
Vanaf het begin wordt de lezer geboeid en naarmate hij verder komt in het verhaal, raakt hij meer en meer betrokken bij het lief en leed van de personages. Dat dit boek zo’n grote aantrekkingskracht heeft, komt niet zozeer door de gebeurtenissen – er gebeurt namelijk niet zo veel – als wel door de markante figuren en hun onderlinge relaties. Hooijer brengt haar personages tot leven, geeft steeds iets meer van hun karakter en verleden prijs en doet dat op zo’n mooie en liefdevolle wijze dat je niet anders kunt dan houden van haar personages, zelfs van de ‘bijna-slechterikken’.

Peter Landsman is, zoals zijn naam suggereert (het Griekse woord petra betekent rots) degene op wie iedereen kan bouwen. Zijn eerste vriend is de veel oudere zakenman en kunstliefhebber Carl die handelaar in ijzerwaren is. Van hem leert Peter, die in het begin heel onzeker en daardoor onzelfstandig is, boekhouden en hoe hij klanten netjes te woord moet staan. Het is ook Carl die hem inwijdt in alles wat het leven te bieden heeft. Omdat Carl voor zijn zaken vaak op reis is en Peter veel alleen is, wordt hij langzamerhand steeds zelfstandiger en vertrouwt hij meer en meer op zichzelf. Dan is het voor hem ook niet langer vanzelfsprekend dat hij maar thuis moet afwachten of en wanneer Carl naar huis komt. In diezelfde periode komt hij erachter dat in hun tuin hun vuilnisbak en wijnflessen ’s nachts geïnspecteerd worden. Door nachten lang in de tuin te waken betrapt hij op heterdaad de ‘dieven’, de aan drank verslaafde zwerver Willem de Baar en zijn hond Karo. Er onstaat een mooie vriendschap.

Aan de relatie met Carl komt een einde door de vele scharrels van Carl en doordat Peter, die niet van losse contacten houdt, hopeloos verliefd wordt op de oudere tapijtenhandelaar Reggy. Deze man, getrouwd en vader van een paar kinderen, voelt ook veel voor Peter, maar kan niet loskomen van zijn nauwelijks oudere oom Ted. Met hem had hij vroeger een heftige relatie. Aangezien zijn gezondheid veel te wensen overlaat, laat Ted zich maar wat graag verzorgen door Reggy en zijn vrouw Petula. Peter doet er alles aan om Reggy blijvend aan zich te binden. Om niet alleen een mooie, lieve jongen te zijn, maar ook een ‘opwindend karakter’ te krijgen koopt hij een boek, getiteld De betere sadist. Wanneer hij bepaalde ‘kunstgrepen’ die de meer sadistische Ted op het lijf geschreven waren, zoals Peter ook later zal merken, op Reggy toepast, levert dit een aantal hilarische scènes op. Wat Peter ook probeert, hij is en blijft te lief voor deze spelletjes.

Intussen valt op dat Peter steeds beter weet wat hij wel en niet wil. Wanneer Reggy Peter zijn tapijtenhandel voor een zacht prijsje ter overname aanbiedt, aarzelt Peter geen moment en neemt de hele handel over. (Reggy volgt namelijk met zijn gezin Ted, die voor zijn gezondheid naar warmere oorden moet verhuizen.) Peter, die nooit het wel en wee van de mensen om hem heen uit het oog verliest, betrekt het grotere huis van Reggy waardoor hij Willem ook een ‘thuis’ kan bieden. Langzamerhand krijgt hij deze man weer in het gareel. Willem blijkt een uitstekende kok te zijn die kiest voor een carrière als kok aan boord van een cruiser, – kan hij toch nog een beetje zwerven! –  maar aan wal keert hij steeds weer terug naar het vertrouwde huis van Peter.
Wanneer Peter van Willem hoort dat de hond Karo eigenlijk van Renske is, een vrouw die buiten de stad dwaalt en slecht voor zichzelf zorgt, besluiten zij haar onder hun hoede te nemen. Door hun goede zorgen went Renske langzaamaan weer aan een meer huiselijk bestaan. En de tapijten? Die zijn niet alleen maar voor de handel, daar wordt ook heel wat op ‘afgedroomd’.

Het boek leest prettig door de ongedwongen, natuurlijke stijl; de woordkeuze past steeds goed bij de personages. Alle belangrijke thema’s, zoals liefde, haat, trouw en vriendschap vindt men terug in deze roman. Deze knappe, ontroerende roman met de vele mooie passages die met vaart en veel humor geschreven is, verdient bij gebrek aan een opvolger, vele herdrukken!

 

 

Berichten van een zakenman
D Hooijer
Verschenen bij: Uitgeverij G.A. Van Oorschot B.V.
ISBN: 9789028260511
Prijs: € 18,50

Meer van Angèle van Baalen:

22 juni 2015

Hoe overleef ik mijn slaven?

Over 'Handboek slavenmanagement ' van Marcus Sidonius Falx
18 maart 2015

Schrijnende roman over het leven van contractkoelies

Over 'Njai Inem ' van Barney Agerbeek
19 februari 2015

Treurnis, weemoed en melancholie in adembenemend proza

Over 'Een avond bij Claire ' van Gajto Gazdanov

Recent

23 maart 2017

Mooie ontledingen van Alberts werk die aansluiten op zijn levensverhaal

Over 'Leven op de rand. Biografie A. Alberts' van Graa Boomsma
23 maart 2017

Erotiek en censuur in De Parelduiker

Over 'De parelduiker 2017/1 - Verboden' van Eindredactie: Hein Aalders
22 maart 2017

Klank en ritme geven sturing aan de gedichten

Over 'Haar vliegstro' van Peggy Verzett
21 maart 2017

Intrigerende zwakheden

Over 'De terranauten' van T. Coraghessan Boyle
20 maart 2017

De zee in Tilburg

Over 'Goudvissen en beton' van Maartje Wortel

Verwant

4 juni 2014

Vier volstrekt eenzame vrienden

Over 'Grip' van D Hooijer