2 juli 2014

Altijd een raam – Sylvie Marie

Onopgeloste huiselijke zaken

Recensie door Nafiss Nia

In de bundel Altijd een raam van Sylvie Marie gebeurt alles binnenshuis. De bundel is opgesplitst in twee delen: Binnenskamers en Buitenshuis. Twee aparte gedichten fungeren als opening en slot. Maar zelfs in de gedichten van het deel Buitenshuis gebeurt alles binnen.

De gedichten gaan voornamelijk over ik, jij en wij, maar de ik, jij en wij van de dichter kunnen ook net zo goed ik, jij en wij zelf zijn. Zo verbindt de dichter ons met haarzelf en betrekt ze de lezer bij haar huiselijke beslommeringen. De op het eerste gezicht persoonlijke gedichten graven diep in de ziel en leggen herkenbare gevoelens bloot. Terwijl ze het over een tafel, de slaapkamer, etensresten en tegels heeft, opent ze de ramen en neemt haar huis mee naar buiten. Jammer genoeg missen de gedichten zonneschijn en een frisse wind die de gedichten kleurt en laat groeien. Ze laat de wereld niet binnen in haar gedichten, want binnen is het vol van onopgeloste huiselijke zaken, zoals uit de meeste gedichten blijkt. Huiselijk of niet, ze raken wel en ze raken diep:

welkom in onze flat
dit huis heeft kelder noch zolder, niemand
die naar boven of benden
vlucht, we verzamelen

ons aan tafel om er steevast
te zitten, oog in oog, tand op tand.

wat op het blad wacht, staat er om te verteren.

en neen, er is geen hond
om stiekem restjes aan te schuiven.

Marie durft in haar poëzie de confrontatie met zichzelf aan te gaan en met de weemoed die in iedere regel huist, durft ze zichzelf uit te lachen, te troosten en weer verder te gaan:

smaak
in het begin waren we eindeloos
op elkaar en onder
in het donker een dag niet meer om het lijf
dan het nemen en eten ervan.

we dansten als stenen
posturen op de rand van een kast, zo
halsoverkop ons van geen val bewust.

vandaag houden we ons kranig,
als ik thuiskom van het werk
en je bent er en hebt gekookt,
dan zeg ik dat het lekker is.

Sylvie Marie benoemt geen gevoelens in haar gedichten, ze beschrijft ze. Ze laat de lezer het verdriet, de pijn en teleurstelling tussen de woorden door meebeleven.  Maar de weemoed raakt niet diep, duurt niet lang. Ze is als een veertje dat je raakt en weer loslaat:
en zeg niet dat zulke zaken naderhand beter worden / we zijn geen wijn, (blz.39).

Omdat ze gemakkelijk om haar pijn lacht en er de spot mee drijft, wordt de pijn in haar gedichten speels en af en toe zelfs heel simpel: omdat je op tongen geen pleisters plakt / voor kussen op knieën een paard te groot bent, (blz. 20).

Bijna alle gedichten in Altijd een raam zullen het goed doen tijdens een korte voordracht. De luisteraar kan er zijn eigen verhaal in herkennen. De helderheid en humor van de dichter zijn te waarderen. Maar wanneer meer gedichten achter elkaar gelezen worden, wordt het eentonig. De gedichten lijken dan opeens heel erg op elkaar en de herhaling van gevoelens doet de prachtige vondsten in de bundel tekort. Waar de intieme en huiselijke gevoelens tot herkenbaarheid oproepen, zorgen ze op een gegeven moment voor een herhaling van hetgeen al eerder is gezegd. Na telkens woorden als koffie, bed, huis, kamer, porselein, vader, daver, zolder en kelder tegen te zijn gekomen, is de koek op. De verrassing flitst weg en de lezer krijgt een gevoel van: dit heb ik al gehoord! Maar dat heeft de dichter vast niet zo bedoeld, zoals ze dat zelf mooi verwoordt: we kwamen niet verder dan de woorden van een dichter / die vast iets anders had willen zeggen (blz. 14).

Sylvie Marie laat in deze bundel de ramen open, maar moet nog de durf tonen om weg te vliegen, het avontuur in, de wereld onder de loep nemen en zich niet opsluiten in binnenskamerse lotgevallen. Want een scherpe blik voor details, een sterke zelfspot en een speelse toon bezit ze zeker!

ik wil daar iets over zeggen, maar je rent voortdurend weg.
als ik je achterna ga, spelen regendruppels om het eerst vallen
en heb je verbetenheid als een capuchon over je hoofd getrokken.

 

 

Altijd een raam
Sylvie Marie
gedichten
Verschenen bij: Vrijdag Uitgeverij
ISBN: 9789057596735
60 pagina's
Prijs: € 16,50

Meer van :

29 maart 2017

Jezelf terugvinden

Over 'Vrije radicalen' van Carolina Trujillo
28 maart 2017

Oeuvre van dertig jaar in een bloemlezing

Over 'Koor' van Peter Verhelst
27 maart 2017

Pulp of kunst

Over 'Keerzijde' van Dulce Maria Cardoso

Recent

23 maart 2017

Mooie ontledingen van Alberts werk die aansluiten op zijn levensverhaal

Over 'Leven op de rand. Biografie A. Alberts' van Graa Boomsma
23 maart 2017

Erotiek en censuur in De Parelduiker

Over 'De parelduiker 2017/1 - Verboden' van Eindredactie: Hein Aalders
22 maart 2017

Klank en ritme geven sturing aan de gedichten

Over 'Haar vliegstro' van Peggy Verzett
21 maart 2017

Intrigerende zwakheden

Over 'De terranauten' van T. Coraghessan Boyle
20 maart 2017

De zee in Tilburg

Over 'Goudvissen en beton' van Maartje Wortel

Verwant