De laatste communist, Valeri Zalotoecha

Over De laatste communist van Valerij Zalotoecha valt een heleboel te vertellen. Daardoor lijkt het misschien alsof het een interessant boek is. Dat is het jammer genoeg niet.

Zo kun je vertellen wat er allemaal gebeurt in De laatste communist. Er gebeurt namelijk heel veel in De laatste communist. Om maar wat te noemen: sabotage, terroristische aanslagen, overspel, zwangerschap, abortussen, een geslaagde en een mislukte zelfmoordpoging, een arrestatie, doodslag. En dat alles in slechts 253 pagina’s. Er gebeurt in De laatste communist zo veel en met zo weinig toelichting dat het mij op een gegeven moment moeite kostte het bij te houden.

Ook kun je vertellen over de verwijzingen in het boek naar Vaders en zonen en Nieuwe gronden van Toergenjev en naar Demonen van Dostojevskij. De laatste communist gaat immers over het conflict tussen een vader en diens uit het buitenland teruggekeerde zoon, die dweept met revolutionair terrorisme en zijn toevlucht neemt tot sabotage. De verwijzingen dienen waarschijnlijk om duidelijk te maken wat de verschillende personages beweegt en waar De laatste communist over gaat. Iets waar de schrijver zelf blijkbaar de tijd of de middelen niet voor had.

En dan kun je vertellen over het milieu waarin De laatste communist zich afspeelt: het milieu van de nieuwe Rus. Dat klinkt interessanter dan het is. Wie wil weten hoe the other side lives moet waarschijnlijk wachten totdat er een nieuwe Rus opstaat die over zijn eigen milieu schrijft (of gewoon iemand met voldoende verbeeldingskracht), want Valeri Zalotoecha heeft niets toe te voegen aan het bestaande beeld. Een nieuwe Rus is bij Zalotoecha iemand die een nieuwe Mercedes koopt wanneer de ster van zijn auto wordt gestolen. Iemand die wanstaltig dure feestjes geeft, een privévliegtuig heeft, met zijn handen eet en die vooral erg dom is, geen letter leest en zijn speeches door anderen laat schrijven.

Tot slot kun je vertellen over de wat raadselachtige ontknoping van het boek, die allerlei vage verwijzingen bevat naar het bestaan van complotten tegen de Russische burger, naar het spirituele wezen van Rusland en naar de eeuwige vraag waar het met Rusland heen moet. Dat zijn interessante onderwerpen. Het is alleen jammer dat ze niet meer uit de verf komen in deze slordige en nogal haastig gecomponeerde roman.

Katelijn Pompe

Recent

17 januari 2018

Rusland, mijn Rusland

Over 'Tsjaikovskistraat' van Pieter Waterdrinker
16 januari 2018

Toverboek als inspirerende gids

Over 'Nachtefteling' van Martijn Benders
15 januari 2018

Ingewikkelde verschijnselen en processen voor leken verklaard

Over 'De rivier van het bewustzijn' van Oliver Sacks
12 januari 2018

Voelen met verstand

Over 'Onderbuik' van Marte Kaan
11 januari 2018

Scènes uit een ongelukkig huwelijk

Over 'De twaalfjarige bruiloft' van Maeve Brennan