Lezing door Denker des Vaderlands Hans Achterhuis over Max Weber, een van de eerste sociologen

21 mei 2012

Maw Weber  (1864- 1920) is een van de grondleggers van de sociologie. Zijn stelling was dat politiek moet gaan over verantwoordelijkheid nemen voor burgers in plaats van vasthouden aan starre principes, dat de wetenschap uitsluitend naar waarheid en kennis moet streven en voor zin en betekenis men bij profeten en filosofen te rade moet gaan. 

Hans Achterhuis stelt kritische vragen bij deze op het eerste gezicht heldere onderscheidingen, die ons denken over zowel politiek als wetenschap de afgelopen eeuw richting hebben gegeven. Hij laat tegelijkertijd zien waarom deze teksten van Weber nu nog actueel zijn.

Hans Achterhuis over zijn lezing:
In de twee klassieke teksten Wetenschap als beroep en Politiek als beroep brengt Max Weber een aantal heldere scheidslijnen aan die ons denken over zowel politiek als wetenschap de afgelopen eeuw richting hebben gegeven. Met Machiavelli prijst hij de burgers van Florence voor wie de grootsheid van hun vaderstad belangrijker was dan het heil van hun ziel. Het politieke handelen als domein van verantwoordelijkheid staat hier tegenover de overtuigingsethiek van het “hier sta ik, ik kan niet anders”.

Wanneer het de wetenschap betreft, stelt Weber dat we daar uitsluitend naar
waarheid en kennis moeten streven. Voor zin en betekenis moeten we maar bij de
profeten en filosofen te rade gaan. In de lijn van het denken van Hannah
Arendt stelt Hans Achterhuis een aantal vragen bij deze op het eerste gezicht
heldere onderscheidingen van Weber. Gaat het naast waarheid in de wetenschap ook
niet om betekenis, naast kennis ook niet om begrijpen? En dreigt Webers visie op
de politiek niet te leiden tot een politiek realisme, waarin elke moraal afgezworen wordt? Met behulp van Arendts kritiek worden langs deze weg de misschien al te rigoureuze onderscheidingen die Weber  aanbrengt, niet zozeer verworpen als wel genuanceerd.

Sprekers:

Hans Achterhuis is emeritus hoogleraar Wijsbegeerte aan de Universiteit Twente. Hij mengt zich regelmatig in maatschappelijke discussies en is op dit moment de Denker des Vaderlands.
Marcel Becker is universitair docent Wijsgerige ethiek aan de Radboud Universiteit
Nijmegen.
Ruud Abma is universitair docent Algemene sociale wetenschappen aan de Universiteit van Utrecht.
Leon Wecke is polemoloog aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

Uitgeverij Vantilt publiceerde in mei 2012 de eerste Nederlandse vertaling van Wetenschap als beroep en Politiek als beroep van Max Weber. Tijdens de avond wordt het eerste exemplaar gepresenteerd en is er gelegenheid de essays te kopen.


Woensdag 6 juni
Tijd: 20.00 – 2.130
Entree: € 9,50, medewerkers en alumnipashouders RU € 7,- , studenten gratis
Inschrijven
Locatie: CollegezalenComplex Radboud Universiteit, Mercatorpad 1, Nijmegen  routebeschrijving

 

Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

 

Vuur en beschaving – J. Goudsblom
27 mei 2015
Terechte herdruk van een indrukwekkende studie

Recensie door Evert Woutersen

In 1984 publiceert J. Goudsblom in De Gids (jaargang 147) Vuur en beschaving. De domesticatie van vuur als een beschavingsproces. Hij schrijft: ‘Het onderwerp van deze studie is […] zeer omvangrijk.
Lees verder >
Het bestand – Arnon Grunberg
26 mei 2015
Puzzelen

Recensie door Jan de Kater

Arnon Grunberg, romanschrijver en essayist, verslaggever, toneelschrijver, gastdocent, uitgever, neemt een zeer bijzondere en eervolle positie binnen de Nederlandse letteren in. Hij heeft vroeg in zijn carrière aardig wat prijzen gekregen, niet alleen in Nederland, ook in België en Duitsland.
Lees verder >
De jacht op de klaproos – Paul Gellings
21 mei 2015
Een urgente roman 

Recensie door Els van Swol

Het is met De morfinetrilogie van Paul Gellings als met de discussie over de vraag of het glas halfvol of halfleeg is. Wie elk van de drie boeken (Verbrande schepen, Augustusland en De jacht op de klaproos) apart leest, zal geïmponeerd zijn door rake karaktertekeningen.
Lees verder >
Langzaam afbouwen op deze planeet – Nico Dros 
20 mei 2015
Over het einde der wereld en queestende jongkerels

Recensie door Adri Altink

In een interview zei Nico Dros het eens ongeveer zo: ‘Ik ben geworteld in Amsterdam, maar ik heb Texel nooit verlaten’.
Lees verder >
De Israëlische trilogie – Marek Hłasko
19 mei 2015
De verzinsels die we allemaal willen horen

Recensie door Geurt Franzen

Een romanschrijver en een oplichter hebben veel gemeen. Natuurlijk, de bedoelingen van de eerste zijn nobeler dan die van de flessentrekker.
Lees verder >

Ontvang onze nieuwsbrief

Oogst week 21
21 mei 2015

Door Carolien Lohmeijer


'… Het vliegtuig zat tjokvol, ze zaten op de vierde rij. De twee politiemannen brachten haar voor de tweede keer in drie maanden naar Roemenië. Misschien dat ze nu een spoor zouden vinden van de gestolen schilderijen. Tascha was hun enige hoop om de doeken terug te vinden, begreep ze inmiddels. Maar had ze de vorige keer niet al de plek laten zien waar ze samen met de moeder van haar vriendje de doeken had begraven?…'

De roman Tascha gaat over ‘de kunstroof van de eeuw’, de diefstal van zeven topwerken uit de Rotterdamse Kunsthal in 2012, maar ook over Tascha, de vriendin van de hoofdverdachte, die in Nederland haar lichaam verkoopt.
Schrijfster Mira Feticu, Roemeense van geboorte heeft voor het schrijven van Tascha een werkbeurs van het Nederlands Letterenfonds ontvangen.

Tascha. De roof uit de Kunsthal, Mira Feticu, Uitgeverij Jurgen Maas, presentatie 26 mei 19.00 uur, Paagman, Frederik Hendriklaan 217, Den Haag, 192 pagina's, € 17,95

 

LizzyEen bijzondere samenwerking tussen regisseur, schrijver en vertaler Martin Michael Driessen en dichteres Liesbeth Lagemaat, beiden auteur bij uitgeverij Wereldbibliotheek. Onder het pseudoniem Eva Wanjek hebben zij samen een roman geschreven over een kunstenaar en zijn muze die zich afspeelt in het bruisende Londen van de 19de eeuw, met zijn culturele elite, zijn bohémiens en zijn zelfkant. Lizzie 'biedt zowel kostuumdrama en ‘Gothic horror’ als erotische en indringende psychologische scènes.'

Lizzie, Eva WanjekUitgeverij Wereldbibliotheek, 464 pagina's, € 24,95

 

ZupheulHet nieuwe boek van Mike Boddé is er één voor de liefhebber. Het is voor Boddé zelf een reactie op zijn vorige boek Pil waarin hij schreef over de zwarte periode in zijn leven waarin hij depressief was. Zupheul, Febbo en de kleine Grakjesbembaaf, kortweg Jan heeft hij geschreven om zichzelf aan het lachen te maken. Of zoals hij het zelf schrijft: 'Hij werd lijfsgewijs omvangrijk, huwde een rondborstige joopdraagster, plantte zich genoegzaamlijk voort, en tekende een kroniek op met betrekking tot zijn zwartgalligheid: Pil. Dit foliant ging vijftigduizend malen over de kooptoog.
Zupheul, Febbo en de kleine Grakjesbembaaf, kortweg Jan is het tweede gewrocht van zijn hand.'
Lachen, gieren, brullen? Dat is aan u. In ieder geval een aanstekelijk omslag!

Zupheul, Febbo en de kleine Grakjesbembaaf, kortweg Jan, Mike Boddé, Uitgeverij Brandt, 196 pagina's, € 15,-
Luk Van Haute wint Filter Vertaalprijs 2015
20 mei 2015
Luk Van Haute heeft de Filter Vertaalprijs 2015 gewonnen met zijn vertaalde bundel Liefdesdood in Kamara. En andere Japanse verhalen (Atlas|Contact).

Literair nieuws

‘Een vertaling waarmee de vertaler een meesterproef afleverde, een project dat een enorme stilistische reikwijdte vertegenwoordigt.’, aldus de jury.
Lees verder >
Libris Prijs voor Adriaan van Dis
12 mei 2015
'Een week lang geoefend op de glimlach der verliezers'

Literair nieuws

En dan wordt je de prijs toch toegekend. Adriaan van Dis (1946) sprak na de bekendmaking op zijn eigen, wat kokette manier de vijf overige mededingers toe: 'Jullie mogen me tot twaalf uur haten en dan, gun het me'.
Lees verder >
Hommage aan H.H. ter Balkt
11 mei 2015
Agenda / vrij. 15 mei / 20.00 uur / Theater Perdu / Kloveniersburgwal 86, Amsterdam

De dichters Maarten van der Graaff, Piet Gerbrandy, Eva Gerlach, Maartje Smids, Geert Buelens en Mustafa Stitou, zullen de dit jaar op 9 maart overleden dichter H.H. ter Balkt eren met een voordracht van een persoonlijke selectie uit de verzamelde gedichten.
Lees verder >
Oogst week 19
7 mei 2015
door Carolien Lohmeijer

Heeft het vertrek van Wouter van Oorschot bij zijn uitgeverij G.A. van Oorschot een direct verband met het verschijnen van Verborgen boeken dat eind vorige maand bij Querido verscheen? Daar lijkt het wel op. Verborgen boeken kon geschreven worden omdat bij uitgeverij G.A. van Oorschot persoonlijke documenten van Querido's eigenaar Emanuel Querido werden gevonden. Het kan haast niet anders of Wouter van Oorschot heeft zijn kantoor 'opgeruimd' willen overdragen aan zijn opvolgers en toen de documenten gevonden die zijn vader jarenlang bewaard had. Zijn vader, Geert van Oorschot, was door Emanuel Querido als zaakwaarnemer aangesteld vlak voor diens deportatie naar Sobibor. Tot voor kort wist men niet beter of het archief van de uitgeverij was bij de inval van de Duitsers verbrand om de joodse auteurs en medewerkers te beschermen.
Bijzonder feit is dat uitgeverij Querido dit jaar honderd jaar bestaat; een mooier cadeau kan de uitgeverij zich niet wensen.

Willem van Toorn beschrijft de geschiedenis van Querido Verlag, waar Duits-joodse schrijvers vanaf de jaren dertig hun werk konden publiceren. Arjen Fortuin belicht de rol van Geert van Oorschot als zaakwaarnemer in oorlogstijd. En Hugo van Doornum schetst de jaren na de bezetting.
Verborgen boeken. EM. Querido's Uitgeverij tijdens en na de bezetting, Arjen Fortuin, Hugo van Doornum, Willem van Toorn, Uitgeverij Querido, 140 pagina's, € 18,99

 

De Israëlische trilogieSchwob is een initiatief voor de 'beste onbekende boeken uit de wereldliteratuur'. Op Schwob-avonden gaan auteurs met elkaar in gesprek over hun favoriete vergeten boeken.
Arnon Grunberg sprak tijdens zo'n avond over Marek Hlasko (1934-1969). Hlasko was een populaire schrijver in post-stalinistisch Polen, die toen hij in 1958 Polen verliet, geen toestemming kreeg om terug te keren. Hij leefde daarna in West-Europa, de VS en Israël. Hij was geen Jood, maar voelde zich zeer betrokken bij de Poolse Joden in Israël, en schreef in dat land een aantal meesterwerken, waaronder De tweede hondenmoord, Bekeerd in Jaffa en Ik zal jullie over Esther vertellen.

De boeken van Hlasko zijn geen vergeten boeken meer. Bovengenoemde drie romans zijn nu opgenomen in De Israëlische trilogie die bij uitgeverij Athenaeum verschenen is. Zij schetsen een beeld van de mensheid vol zwarte humor. De stijl is direct en filmisch.

De Israëlische trilogie, Marek Hasko, vertaald door Karol Lesman en Gerard Rasch, Uitgeverij Athenaeum, €19,99

 

Franz KafkaIn Franz Kafka, schrijver van schuld en schaamte analyseert Saul Friendländer Kafka's leven en werk. Hij geeft een beeld van de auteur als jonge man die wordt verscheurd door gevoelens van schuld en schaamte. Over dit beknopte biografische essay wordt gezegd dat het het beeld doorbreekt van de verlegen literaire heilige dat werd geschilderd door Kafka's vriend Max Brod. Aan de hand van brieven en dagboeken schetst Friedländer de afgronden van persoonlijke angst, van seksuele ambiguïteit, van ziekte en van de permanente wanhoop waarin Kafka's werk wortelde. Hierdoor ontstaat een nieuw beeld van de 'verknoping tussen persoonlijk lijden en een uniek literair oeuvre'.

Franz Kafka, schrijver van schuld en schaamte, Saul Friedländer, vertaling Jabik Veenbaas, Uitgeverij Bijleveld, € 19,50