Research voor een roman die nog geschreven moet worden

17 april 2012

Recensie door Carolien van Welij

‘Straks is ze dood en kan niemand het meer navertellen. Niemand die nog zou weten dat het nog maar veertig jaar geleden is dat meisjes zuchtten onder de dwang van de maatschappij, die voorschreef hoe zij moesten denken. En vooral ook van de dominee, die hen opzadelde met een eeuwig schuldgevoel. Niemand die nog zou weten dat je voortdurend bang was om zwanger te raken. [..] Niemand. Behalve zij.’ Aldus Franny in Vriendinnen van vroeger, vrouwen van nu, alias van Rudi Wester (1943), voormalig directeur van het Literair Nederlands Productie- en Vertalingenfonds en van het Institut Néerlandais in Parijs.

Franny wil daarom een boek schrijven ‘over hun unieke vriendschap, over hun verleden en heden over een tijdsbeeld van vrouwen tout court’ en daarvoor heeft zij haar  vriendinnen uitgenodigd voor een weekend in een Twents landhuis: een makelaar, hoogleraar, huisvrouw, oprichtster van een modellenbureau en zijzelf is directeur van een museum voor moderne kunst. Ze hebben elkaar leren kennen op het studentendispuut van de Vereniging voor Vrouwelijke Studenten aan de Vrije Universiteit. Nu, 40 jaar later, halen ze herinneringen met elkaar op over die bijzondere tijd in de jaren zestig.

In deze debuutroman van Rudi Wester volgen we de vriendinnen van vrijdagmiddag tot zondagavond. Ieder hoofdstuk is een dagdeel. Tussen het praten door maken ze een wandeling, zijn ze aan het eten of drinken ze een glas wijn. De meeste passages van de roman bestaan uit de gesprekken tussen de vriendinnen.

Die gesprekken verlopen keurig thematisch: bij het diner de rol van godsdienst (ze komen alle vijf uit een gereformeerd nest), tijdens het ontbijt het studentenleven en op zaterdagavond seks. Soms heeft het iets weg van een geschiedenisles over de jaren zestig: ontgroening, de Provo’s, Dolle Mina’s, Baghwan, de pil (alleen beschikbaar voor getrouwde vrouwen) en het dubbeltje van Abraham Kuyper voor de instandhouding van de – gereformeerde – Vrije Universiteit.

Het verhaal en de gesprekken worden onderbroken door overpeinzingen over vriendschap, zoals  ‘Bij vriendinnen heb je gradaties. Je hebt hartsvriendinnen, goede vriendinnen en gewone vriendinnen. Wij zijn buitengewone vriendinnen, want we weten eigenlijk niets van elkaar.’

Van een plot is niet echt sprake, maar via een alwetende verteller wordt op verschillende momenten spanning opgeroepen. De verteller voorspelt bijvoorbeeld dat het weekend ‘totaal anders’ zal verlopen dan Franny denkt. Ook Franny zelf  heeft regelmatig voorgevoelens dat dit weekend schadelijk kan zijn voor de vriendschap. Die spanning wordt niet waargemaakt. De climax is een ruzie van paar regels over pensioen: misschien origineel, maar wel een anticlimax.

Rudi Wester heeft in interviews aangegeven dat ze oorspronkelijk een non-fictieboek wilde schrijven. Omdat een van de vriendinnen uiteindelijk tegen publicatie was, heeft Wester het boek gefictionaliseerd en er een roman van gemaakt. Daarin is de schrijfster niet ver genoeg gegaan. Zo wordt de lezer regelmatig getrakteerd op informatieve passages met uitleg over de oprichting van de Vrije Universiteit of het ontstaan van de Baghwanbeweging die eerder passen in een non-fictieboek.

Hoofdpersoon Franny heeft als voorbereiding op dit weekend de roman The Group (1963) van Mary McCarthy aan haar vriendinnen gestuurd, ook een portret van vriendinnen en vrouwenlevens maar dan in de jaren dertig in New York. In deze roman leven we als lezer mee met de vrouwen in een bijzondere tijd, bij Wester luisteren we alleen maar de gesprekken af óver die tijd van vroeger. Vriendinnen van vroeger, vrouwen van nu geeft daardoor de indruk van een gefictionaliseerd verslag van de research voor een roman die nog geschreven moet worden.

 

Vriendinnen van vroeger, vrouwen van nu

Auteur: Rudi Wester
Verschenen bij: Uitgeverij De Arbeiderspers
Aantal pagina’s: 196
Prijs: €  18,95

 

 

 

Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

 

Kroniek van Perdepoort – Anna Louw
24 april 2014
‘Aan de vruchten zullen ze gekend worden, niet aan hun wortels’

Recensie door Martin Lok

Koos Lotriet mag dan al zestien jaar dood zijn; hij is de onbetwiste hoofdpersoon van de Kroniek van Perdepoort van Anna Louw. Koos Nek, zoals zijn bijnaam luidde, was een blanke Zuid-Afrikaanse landeigenaar.
Lees verder >
Het Liegend Konijn – Alle malen zal ik wenen
23 april 2014
Oorlog inspireert dichters intens





Recensie door Ingrid van der Graaf

Het Liegend Konijn, waarvan elke editie tot nu toe, in wisselende kleur uitgave en standaard ontwerp verscheen, draagt voor het eerst in de twaalf jaar dat het onder het bezielende redacteurschap van Jozef Deleu verschijnt, een thema.
Lees verder >
Te vroeg geboren – Jowi Schmitz
23 april 2014
Een Ming-vaasje met een barstje

Recensie door Adri Altink

Op 13 mei 2013 wordt Milo geboren. Een prematuur na een zwangerschap van 26 weken en één dag.
Lees verder >
Kop en staart – Catherine Lewis
22 april 2014
Drie blinde muizen openen ons de ogen

Recensie door Teunis Bunt

Wie een verhaal wil analyseren, zal zich een aantal begrippen eigen moeten maken. Daarvoor bestaan handboeken, waarin uitgelegd wordt wat een leidmotief, een subplot of een innerlijke monoloog is. Eerlijk gezegd bewaar ik niet al te goede herinneringen aan die boeken.
Lees verder >
Bad Boy — Abdelkader Benali
18 april 2014
Kan de échte Badr Hari nu opstaan?

Recensie door Chloé Vondenhoff

Bad Boy is alweer de zesde roman van de Marokkaans-Nederlandse schrijver Abdelkader Benali. Een bezige bij, die, naast talloze romans, binnen 8 jaar een oeuvre heeft geschapen van reisverhalen, toneelstukken, columns, brieven en een gedichtenbundel.
Lees verder >

Ontvang onze nieuwsbrief

Oogst week 17
25 april 2014
door Ingrid van der Graaf

Jaap Robben (1984) debuteerde in 2004 met de gedichtenbundel Twee vliegen, waarna nog drie bundels volgden. Deze week verscheen zijn debuutroman Birk. Een roman over een familiedrama. Mikael woont met zijn ouders op een eiland tussen Schotland en Noorwegen. Op een dag verdwijnt zijn vader in zee en sinds die gebeurtenis draagt Mikael een geheim met zich mee. De verwijten stapelen zich op, tot zijn moeder iets onmogelijk van hem verlangt. Een beklemmend verhaal over mensen die zelf een eiland dreigen te worden. Birk / Jaap Robben / April 2014/ Uitgeverij De Geus.

 

thumb_Vis_-_Crowdsurfen_op_laag_waterDaniel Vis (1988) won begin dit jaar het NK Poetry Slam. Ooit declameerde hij tijdens de Nacht van de Poezie gedichten van Jotie 't Hooft, zijn verschijning deed zelfs aan deze te vroeg overleden dichter denken. En met een stemgeluid gelijk aan die van Maarten van Rossem, toont Vis zich  een illustere figuur op de poëzie podia in Nederland. Onlangs verscheen zijn debuutbundel Crowdsurfen op laag water. Eerder publiceerde hij gedichten in onder meer Strak!, Het Liegend Konijn en Plebs. Vis heeft een originele en beeldende stijl. Hij schrijft op zo'n wijze over alledaagse dingen, dat ze vaak beklemmend overkomen. Menno Wigman zei over Daniel Vis: ‘Eindelijk weer een jonge dichter met een grote mond.’ Crowdsurfen op laag water / Daniel Vis / April 2014 / Uitgeverij Prometheus.


9789021454948-sebastian-barry-de-tijdelijke-gentleman-178De Ier, Sebastian Barry (1955) is een veel bekroond schrijver. De tijdelijke gentleman is de vijfde roman van Barry die bij Querido in Nederlandse vertaling verschijnt. Barry werkt gestaag voort aan een reeks romans waarin hij zijn eigen familie op de voet volgt en zo de twintigste-eeuwse geschiedenis van Ierland en de Ieren in kaart brengt. De tijdelijke gentleman gaat over een Ier die  in het Engelse leger tijdens de Tweede Wereldoorlog nooit een vaste aanstelling kreeg. Ook zijn huwelijksgeluk met Mai Kirwan  is geen lang leven beschoren. Na vele omzwervingen, als soldaat, ingenieur en observator voor de Verenigde Naties, komt Jack uiteindelijk in Accra terecht, waar hij besluit zijn levensverhaal op papier te zetten. De tijdelijke gentleman / Sebastian Barry / April 2014 / Querido.

 

9021455064Een Siciliaanse lekkernij is een hommage aan Rascha Peper (1949-2013), die tijdens haar leven de ware vertelkunst beoefende. Altijd wist ze haar lezers mee te slepen en hen een wereld te laten zien die op het oog, bedrieglijk alledaags lijkt. In Een Siciliaanse lekkernij zijn de beste verhalen opgenomen uit haar debuut De waterdame. Daarnaast bevat het enkele lange verhalen die in haar nalatenschap werden gevonden en niet eerder in boekvorm zijn verschenen. Zeker een aanrader voor de liefhebbers van haar werk. Een Siciliaanse lekkernij / Rascha Peper / April 2014 / Querido

  

Zo lang als voor altijd is – Karel Wasch
23 april 2014
Het is dit jaar 100 jaar geleden dat Dylan Thomas (1914-1953) werd geboren in Wales. In Wales en Engeland wordt dat dit jaar uitvoerig gevierd. De BBC zal binnenkort een serie starten over de tournees door Amerika van Thomas. Tournees die uiteindelijk resulteerden in zijn dood op 39-jarige leeftijd.
Lees verder >
Dioraphte Jongerenliteratuur Prijs voor Ineke Riem
23 april 2014
Literair Nieuws 

Ineke Riem heeft met haar debuutroman Zeven pogingen om een geliefde te wekken (De Arbeiderspers) Dioraphte Literatuur Prijs (DJP) 2014 gewonnen. 

Zeven pogingen om een geliefde te wekken is een prachtige 'coming of age' roman en speelt zich af in een dorpje op het eiland Voorne-Putten.
Lees verder >
Twaalfde editie Thomas Mann lezing door Tom Dommisse
18 april 2014
Agenda

Zondag 27 april vindt de twaalfde Thomas Mann lezing plaats. De titel van deze lezing, Toen begon het dreunen, wordt gehouden door filosoof Tom Domisse. Over Thomas Mann's Betrachtungen en de rommelende donderecho`s van 1914.
Lees verder >
Oogst week 16
18 april 2014
door Menno Hartman

De bibliofilie leeft. Als steeds meer uitgeverijen steeds goedkoper gaan produceren om de risico’s te minimaliseren is er tezelfdertijd een opmars van de liefdevol gemaakte, kleine supermooi vormgegeven boekjes in geringe oplagen. Neem dit boek, Zomerregen van Yves Bonnefoy, zeven gedichten van de grand old man van de Franse poëzie in een gewetensvolle vertaling van Kiki Coumans. Als lezen ook een tactiele ervaring is - en dat is het - dan is de eerste stap naar waardering van dit werk al gemaakt als je het boek in handen hebt. Het voelt eenvoudigweg goed, en het is hier te bestellen.

Dit is ook zoiets: Hof van Jan, een drukkerij in Haarlem werkt aan behoud van typografisch erfgoed. Dat betekent in concreto dat ze een prachtverzameling oude drukapparatuur heeft opgetast in een ruimte aldaar, maar ook dat er een gestaag groeiend fonds van kleine mooi gedrukte werken van boeiende schrijvers is. Adriaan van Dis werkt Jammer-van-Dis-web-194x300op dit moment aan een groot boek over zijn bijna honderdjarige moeder. Een eerste aanzet van dat boek is het verhaal Jammer, dat een dramatische gebeurtenis vertelt in het toenmalige Nederlands Indië. Beeldend kunstenaar Ronald Ruseler droeg een fraaie collage bij aan het boekje: ieder exemplaar is uniek. Jammer werd gezet uit de Spectrum en in 150 exemplaren gedrukt onder de Korenmaat. - Meer alhier.

normal_pac_9789044531435_cvrDe website van De Geus schrijft dat dit gepassioneerde essay van  Antonio Muñoz Molina 'concrete voorstellen doet om uit de huidige economische crisis te komen, waardoor je direct je handen uit de mouwen zou willen steken. Deze vertelling in de loepzuivere stijl van George Orwell en Virginia Wolf is een lucide analyse en een warm pleidooi voor kennis, de enige weg die naar ware verandering kan leiden'. Dat ze bij De Geus niet weten hoe je de naam van Virginia Woolf schrijft neemt niet weg dat deze omschrijving de interesse gewekt heeft. 'Virginia Wolf' is geloof ik een rockband. Maar misschien een met loepzuivere stijl.

Tineke Hillegers-Zijlmans, Frieda Kleinjan vertaalden het boek.