Research voor een roman die nog geschreven moet worden

17 april 2012

Recensie door Carolien van Welij

‘Straks is ze dood en kan niemand het meer navertellen. Niemand die nog zou weten dat het nog maar veertig jaar geleden is dat meisjes zuchtten onder de dwang van de maatschappij, die voorschreef hoe zij moesten denken. En vooral ook van de dominee, die hen opzadelde met een eeuwig schuldgevoel. Niemand die nog zou weten dat je voortdurend bang was om zwanger te raken. [..] Niemand. Behalve zij.’ Aldus Franny in Vriendinnen van vroeger, vrouwen van nu, alias van Rudi Wester (1943), voormalig directeur van het Literair Nederlands Productie- en Vertalingenfonds en van het Institut Néerlandais in Parijs.

Franny wil daarom een boek schrijven ‘over hun unieke vriendschap, over hun verleden en heden over een tijdsbeeld van vrouwen tout court’ en daarvoor heeft zij haar  vriendinnen uitgenodigd voor een weekend in een Twents landhuis: een makelaar, hoogleraar, huisvrouw, oprichtster van een modellenbureau en zijzelf is directeur van een museum voor moderne kunst. Ze hebben elkaar leren kennen op het studentendispuut van de Vereniging voor Vrouwelijke Studenten aan de Vrije Universiteit. Nu, 40 jaar later, halen ze herinneringen met elkaar op over die bijzondere tijd in de jaren zestig.

In deze debuutroman van Rudi Wester volgen we de vriendinnen van vrijdagmiddag tot zondagavond. Ieder hoofdstuk is een dagdeel. Tussen het praten door maken ze een wandeling, zijn ze aan het eten of drinken ze een glas wijn. De meeste passages van de roman bestaan uit de gesprekken tussen de vriendinnen.

Die gesprekken verlopen keurig thematisch: bij het diner de rol van godsdienst (ze komen alle vijf uit een gereformeerd nest), tijdens het ontbijt het studentenleven en op zaterdagavond seks. Soms heeft het iets weg van een geschiedenisles over de jaren zestig: ontgroening, de Provo’s, Dolle Mina’s, Baghwan, de pil (alleen beschikbaar voor getrouwde vrouwen) en het dubbeltje van Abraham Kuyper voor de instandhouding van de – gereformeerde – Vrije Universiteit.

Het verhaal en de gesprekken worden onderbroken door overpeinzingen over vriendschap, zoals  ‘Bij vriendinnen heb je gradaties. Je hebt hartsvriendinnen, goede vriendinnen en gewone vriendinnen. Wij zijn buitengewone vriendinnen, want we weten eigenlijk niets van elkaar.’

Van een plot is niet echt sprake, maar via een alwetende verteller wordt op verschillende momenten spanning opgeroepen. De verteller voorspelt bijvoorbeeld dat het weekend ‘totaal anders’ zal verlopen dan Franny denkt. Ook Franny zelf  heeft regelmatig voorgevoelens dat dit weekend schadelijk kan zijn voor de vriendschap. Die spanning wordt niet waargemaakt. De climax is een ruzie van paar regels over pensioen: misschien origineel, maar wel een anticlimax.

Rudi Wester heeft in interviews aangegeven dat ze oorspronkelijk een non-fictieboek wilde schrijven. Omdat een van de vriendinnen uiteindelijk tegen publicatie was, heeft Wester het boek gefictionaliseerd en er een roman van gemaakt. Daarin is de schrijfster niet ver genoeg gegaan. Zo wordt de lezer regelmatig getrakteerd op informatieve passages met uitleg over de oprichting van de Vrije Universiteit of het ontstaan van de Baghwanbeweging die eerder passen in een non-fictieboek.

Hoofdpersoon Franny heeft als voorbereiding op dit weekend de roman The Group (1963) van Mary McCarthy aan haar vriendinnen gestuurd, ook een portret van vriendinnen en vrouwenlevens maar dan in de jaren dertig in New York. In deze roman leven we als lezer mee met de vrouwen in een bijzondere tijd, bij Wester luisteren we alleen maar de gesprekken af óver die tijd van vroeger. Vriendinnen van vroeger, vrouwen van nu geeft daardoor de indruk van een gefictionaliseerd verslag van de research voor een roman die nog geschreven moet worden.

 

Vriendinnen van vroeger, vrouwen van nu

Auteur: Rudi Wester
Verschenen bij: Uitgeverij De Arbeiderspers
Aantal pagina’s: 196
Prijs: €  18,95

 

 

 

Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

 

Oud-Loosdrecht – Sipko Melissen
19 december 2014
Gemankeerde lover of geslaagde loser?

Recensie door Mandy Kraakman

Door een van de grote ramen kijkt Wijnand naar binnen bij de kunstenaarssociëteit Arti et Amicitiae. Hij ziet bekenden, vrienden en ook zijn uitgever is aanwezig. Het duurt niet lang voor hij doorheeft dat dit de nieuwjaarsreceptie is van uitgeverij Ypsilon. Zijn uitgeverij.
Lees verder >
Bauer maakt vrienden – Guus Bauer
18 december 2014
'De waarheid is de beste leugen'

Recensie door Huub Bartman

‘Plaisir d’amour ne dure que’un instant, chagrin d’amour dure toute la vie.’ Omdraaien moet je die spreuk, ook wanneer je die toepast op het geschreven woord. Verdriet om de literaire wereld duurt maar even, de liefde voor de literatuur duurt een leven lang. (blz.
Lees verder >
Albrecht en wij – Lodewijk van Oord
17 december 2014
De ondergang van een praatjesmaker 

Recensie door Thomas van Lier

Op de voorkant van Albrecht en wij, de debuutroman van Lodewijk van Oord, staat een foto van een neushoorn die boven de droge, Afrikaanse vlakte hangt. Hij lijkt op een drenkeling die net op tijd in veiligheid wordt gebracht.
Lees verder >
De huisgenoten – Sarah Waters
15 december 2014
Moord op een huisgenoot

Recensie door Vic Veldheer

De 26 jarige Frances Wray woont met haar moeder in een grote villa in een deftige wijk van Zuid-Londen, Champion Hill. We schrijven 1922: de gevolgen van de Eerste Wereldoorlog zijn in de stad voelbaar, net als in het leven van Frances.
Lees verder >
Worst – Atte Jongstra
11 december 2014
De werkelijkheid is alleen van jezelf

Recensie door Adri Altink

‘Een huwelijk is net als worst. Je moet niet de hele tijd bezig zijn met de bestanddelen van je partner’, antwoordt de ‘ik’ uit Atte Jongstra’s nieuwste roman Worst. Hij krijgt tijdens een college in Berlijn vragen over zijn boeken; deze gaan over de psychologie in zijn romans.
Lees verder >

Ontvang onze nieuwsbrief

One Night Stand – Ketamine
18 december 2014
Zes nieuwe films van Nederlands talent op NPO2

Nieuws van de redactie

One Night Stand heeft zes nieuwe films klaarstaan waarvoor zes talentvolle Nederlandstalige schrijvers het scenario schreven en evenzovele regisseurs de films regisseerden. De films duren ieder 50 minuten en worden vanaf 5 december tot en met 9 januari uitgezonden. De eerste twee films zijn al te zien geweest op NPO2.

Morgenavond 19 december wordt de derde One Night Stand film, getiteld Ketamine uitgezonden. Ketamine is de verfilming van het gelijknamige verhaal van Thijs de Boer uit zijn verhalen bundel Vogels die vlees eten. De Boer schreef het scenario voor de film.

Kijk voor meer informatie op www.onenightstandoptv.nl

In 2010 verscheen van Thijs de Boer de verhalenbundel Vogels die vlees eten. Mohana van den Kroonenberg interviewde de auteur kort na verschijning van zijn bundel.
Top 4 uit de leestips en oproep tot insturen lezersleestips!
18 december 2014
Uit de leestips die de recensenten van Literair Nederland deze maand publiceerden, kwam een lijstje  naar boven van de 4 beste boeken.
Lees verder >
Anneke Brassinga gelauwerd met de P.C. Hooft-prijs 2015
16 december 2014
Literair nieuws

De P.C. Hooftprijs is een oeuvreprijs die jaarlijks wordt afgewisseld met proza, essay en poëzie. Op donderdag 21 mei 2015 wordt de prijs uitgereikt tijdens een feestelijke bijeenkomst in het Letterkundig Museum. Op de sterfdag van de naamgever van de prijs de dichter P.C. Hooft (1581-1647).
Lees verder >
Wim Brands en Kees ‘t Hart bij literaire salon – Hans Spit nodigt u uit
16 december 2014
Hoe persoonlijk moet de schrijver zijn om zijn lezers te verleiden


Literair Nederland was erbij

Toen Hans Spit nog mede-eigenaar was van boekhandel Buddenbrooks in Den Haag, organiseerde hij literaire salons.
Lees verder >
Nieuwe editie Liter
16 december 2014
Een nieuwe Liter voor bij het haardvuur


Literair tijdschriften

Deze korte en grijze dagen vragen om mooie verhalen. Liter 76 geeft aan daarin te zullen voldoen met onder andere een kort verhaal van Thomas Heerma van Voss, Joachims wedstrijd.
Lees verder >