Recensie: Paris-Brest – Tanguy Viel

Recensie door: Maria Noordman

Deze novelle heeft alles van een thriller: spannend geschreven, veel ‘halve verwijzingen’ naar gebeurtenissen waarop later zal worden teruggekomen, verwachtingen van spectaculaire onthullingen en een ontknoping.

Het verhaal speelt zich af in de huidige tijd (rond het jaar 2000), voornamelijk in Brest. Plaats van handeling: een gezin (vader, moeder en twee zoons, waarvan er één de verteller is) waarin kennelijk iets heeft plaatsgevonden dat het daglicht niet kon velen, en waardoor er schande over de familie is gekomen. Daarnaast is er een grootmoeder, die stinkend rijk is geworden door de erfenis van de man met wie ze op hoge leeftijd is getrouwd. Het gezin is harteloos, de moeder is vooral bezig met het hooghouden van de goede naam, het beschermen van haar zoons tegen slechte vrienden, en, als dat niet lukt, het manipuleren van de omgeving zodat  anderen de schuld krijgen van de misstappen van haar gezinsleden. Een van die anderen is een vriend van de verteller, die tevens de zoon is van de huishoudster van de rijke grootmoeder, een jongen die al gauw als dief wordt neergezet.

Dit zijn zo de ingrediënten van een verhaal, dat je geboeid tot het einde toe leest. Punt is alleen dat je na lezing enigszins ontgoocheld achterblijft: van een echte ontknoping of van onthullingen is nauwelijks sprake. Het lijkt of het de schrijver meer te doen is geweest om een spannende verteltrant te presenteren, wat zeker goed gelukt is, dan om een spannend verhaal neer te zetten. Bij mij maakte dat de indruk van ‘veel geschreeuw maar weinig wol’.

Als je het bekijkt vanuit het perspectief hoe je een kil bourgeois-gezin kunt portretteren, dan moet ik zeggen dat de opzet zeker geslaagd is: een vader die in het gezin zelf nauwelijks een rol speelt, maar door zijn corrupte praktijken zijn gezin wel degelijk in de ellende stort; een grootmoeder die misschien wel, misschien niet van de oude marine-officier heeft gehouden, maar er in ieder geval lekker rijk van is geworden; een moeder die alle touwtjes strak in handen houdt, die meteen klaarstaat om anderen in diskrediet te brengen,  en krampachtig probeert  haar zoons onder haar vleugels te houden. Een zoon (de verteller) die zich gemakkelijk laat beïnvloeden, maar die er op zijn achttiende toch voor kiest om Bretagne te verlaten en zich in Parijs te vestigen. Als hij na drie jaar weer een weekje bij zijn ouders logeert, is dat meer om op een indirecte manier wraak te nemen, dan voor de gezelligheid.

Alles bij elkaar een knap geschreven novelle, veel spanning en een raak getroffen gezinsportret, maar een verhaal dat mij wat tegenviel.

Paris-Brest 

Auteur:  Tanguy Viel
Vertaald door: Katrien Vandenberghe
Verschenen bij: Uitgeverij De Arbeiderspers (2011)
Aantal pagina’s: 144
Prijs: € 17,50