Monthly Archives: januari 2008

Nu ik de titel van dit redactioneel opschrijf realiseer ik me plotseling dat lezen ook werken is, of althans: kan zijn. En schrijven over lezen, is dat dan dubbel werk? Mijn hersenen draaien weer eens op volle toeren, eigenlijk meer dan dat, en soms word ik er zo moe van dat ik ze wel even op een verplichte vakantie wil sturen. In oktober van dit jaar gaat er een grote groep schrijvers, dichters, publicisten en mediawerkers vanuit Suriname naar Zuid-Afrika om daar de tweede editie te beleven van het literair festival Diversity is Powerer. De eerste keer dat Schrijversgroep '77 uit Suriname en Writers in Exchange uit Zuid-Afrika een dergelijk festival hielden was in augustus 2007. De bedoeling is om dit ieder jaar opnieuw te doen, en er in een later stadium ook Indonesië bij te betrekken. Een geweldig inititatief en voor mij een soort knetterend en high voltage samenkomen van allemaal draadjes waaruit mijn wezen gemaakt is. Tijdens Diversity is Power 2007 heb ik voor het eerst meegedaan aan zo een evenement als schrijfster; een ervaring die me hongerig maakte.

Tijdens die eerste editie is er een boek verschenen, en ook dat staat voor de Zuid-Afrikaanse counterpart hoog op het verlanglijstje. We zijn dus nu aan beide kanten van de oceaan druk aan het schrijven. En dat is dus: werken, heel hard werken. Mensen die het niet weten denken dat je gaat zitten en dan mishandel je je toetsenbord een tijdje en dan is het klaar. Maar zo gaat het niet. Schrijven is vooral: heel erg veel andere dingen doen. Internet-bankieren, je vijfde kopje koffie inschenken, de dorre blaadjes van de kerstster afhalen, die passage van Japin over kerststerren opzoeken, chatten met een vriend, een mail sturen over toevalligheden die op je weg komen, nadenken over een vervelend telefoongesprek. Ga zo maar door.

Ik werk momenteel hoofdzakelijk thuis en het is dus niet altijd even goed te zien dat ik aan het werk ben. Zo vraagt mijn man me vanmiddag of ik even borden op tafel kan zetten. Natuurlijk kan ik dat, dus ik zet een stapel borden op tafel en ga zitten, terwijl hij ontzettend druk bezig is met het eten. En ik denk na over al die kleuren van die borden, en toch is het één soort bord, en wat zegt dat dan, wanneer je een andere kleur neemt. En zegt het wat over ons gezin dat het van die echte Surinaamse plastic borden zijn, die iedereen hier heeft. En ik merk dat er allerlei kleine alarmsignalen mijn dampkring komen binnendrijven terwijl ik daar dus ontzettend hard zit te werken. Mijn man zet het eten met een harde klap op tafel en onze kinderen vragen hoe ze dan moeten eten als ze geen vork en lepel hebben en waar het drinken is … Hun vader kijkt beschuldigend naar mij en zegt verontwaardigd: ‘Vraag dat maar aan je moeder! Die vindt het wel weer mooi geweest als ze even de borden op tafel zet! Bestek, servetten, drinken: ho maar!’ Ik heb, eenmaal terug op aarde, natuurlijk iedereen van de benodigde zaken voorzien, maar het geeft wel aan hoe moeilijk het soms is om het draaien van die tandwielen in je hoofd te stoppen, en hoe ontzettend intensief je bezig bent voordat er ook maar een woord op papier staat.

In een heel ander verband voer ik dezer dagen ook een discussie over de financiële compensatie die tegenover het schrijven over literatuur zou moeten, zou kunnen, staan. Is literatuur zoiets verhevens dat er dan niet over iets werelds als geld kan worden gepraat? Ik ben van mening dat als er geld aan een medium verdiend wordt, dat dan alle rubrieken een gelijke mate van beloning moeten krijgen. De discussie is vrij zwart-wit; ik vertegenwoordig de hebberigen en de ander draagt fier het vaandel der vrijwilligers. En hetgeen ik hierboven schreef sterkt mij opnieuw: schrijven is werken en daar moet, als er een budget is, voor betaald worden. Ook om er respect voor af te dwingen: ja, schrijven is heerlijk, en lezen is puur genot, maar hey, het is niet gewoon een leuke hobby. Toen ik jaren geleden eens de dingen opsomde waar ik in en rond het schrijvende veld mee bezig was, zei een man eens: ‘Ach wat leuk! Daar houd ik nou van, van die vrouwtjes die lekker bezig zijn!’

Dus, schrijf en lees voorzichtig, en wees vooral lekker bezig deze week!

Marieke Visser

Een half jaar geleden onderzochten we de sites van literaire uitgeverijen. In hoeverre kon je als gewone lezer zien wat er de komende maanden verschijnt? De uitkomsten waren niet heel erg bemoedigend: op de meeste sites was niets te vinden. Boekblad nam het bericht over op hun site en je zou dus verwachten dat de uitgeverijen iets hebben geleerd van de slechte publiciteit. Vandaag, 14 januari is Vers voor de Pers: uitgeverijen showen hun nieuwe boeken aan kranten en tijdschriften en opnieuw stellen we de vraag: kunnen we als gewone lezer ontdekken wat er gaat verschijnen?

Ambo/Anthos: Website is nog net zo rampzalig slecht als een half jaar geleden. Niets te vinden over de komende maanden.

Atlas: Handige site. De catalogi (vier) zijn als pdf-file downloadbaar, maar ook online is er een handige opsomming gemaakt van nieuwe titels. Een nieuwe Hemmerechts, een nieuwe Benno Barnard. Heel apart en nieuw: gedichten van Slauerhoff in stripvorm.

Arbeiderspers: Er is een catalogus als pdf-file verkrijgbaar, alleen betreft het de catalogus van najaar 2007.

Arena: Ook hier een handige opsomming online. Niet moeilijk te vinden.

Augustus: Pdf-catalogus aanwezig plus een pagina met te verschijnen boeken. Ziet er verzorgd uit. Niet meteen een heel spectaculaire aanbieding.

Bert Bakker: Onderafdeling vanuitgeverij Prometheus. Bij verwachte boeken een heruitgave van de Abele Spelen, vertaald door Gerrit Komrij. Verschijnt in: september 2006.

Bezige Bij: Een hele reeks pdf-files met aankondigingen, waaronder ook de catalogoi van Cargo en Thomas Rap. Goed nieuws: de nieuwe Erwin Mortier komt eraan. Ook een dagboek van Harry Mulisch staat te verschijnen. Voor poëzieliefhebbers: de nieuwe H.H. ter Balkt .

BnM: Website waar niets verteld wordt over het voorjaar.

Contact: In tegenstelling tot een half jaar geleden is de site nu wel accuraat met een pdf-file van de catalogus. En goed nieuws: de nieuwe roman van Jaap Scholten.

Cossee: Was een half jaar geleden nog heel overzichtelijk, maar nu staan de nieuwe boeken voor 2008 nog niet vermeld.

De Geus: Als ik op 'wordt verwacht' klik krijg ik een lege pagina.

Holland: Uitgeverij van de Windroos-reeks. Een voorjaarscatalogus kan ik niet vinden.

Mouria: Beetje weggemoffeld op de site, maar dankzij een alerte reactie van de uitgeverij toch gevonden: klik op 'onze boeken', dan staat bovenaan de pagina een link naar de nieuwe titels. De uitgeverij tipt onder meer De ongewone lezer van Alan Bennett.

Nijgh & Van Ditmar: Bij deze uitgeverij alleen een pdf-file. Wel een handig lijstje van boeken die de komende maanden verschijnen: veel heruitgaven (Rob van Erkelens enige boek heet opeens een cultroman), weinig literatuur.

Nieuw Amsterdam: Bij berichten voor de boekhandel vind je een pdf van de najaarsaanbieding 2007!

Van Oorschot: De site is sterk verbeterd in een half jaar. Op de openingspagina vind je een link naar de voorjaarsaanbieding. Nieuwe Vikram Seth staat op stapel en een nieuwe poëziebundel van Marjoleine de Vos. Voor liefhebbers van Biesheuvel: zijn verzameld werk komt uit.

Passage: Bij 'verwacht' de titels van het voorjaar. De nieuwe Tjitse Hofman!

Podium: Ook op deze site is een sterke verbetering te zien. Al op 12 december stonden de nieuwe titels voor het voorjaar aangekondigd in de nieuwsrubriek. Een nieuwe novelle van Ronald Giphart staat op het programma.

Prometheus: De site verwacht al een boek voor oktober 2008! Ook hier een beetje een slappe aanbieding (een bundeling Martin Bril, weet je wel). In vergelijking met een half jaar geleden is de site er wel iets op vooruit gegaan.

Van Tricht: Reageerde dit najaar nadat dit stuk op Boekblad was overgenomen. Nu is onduidelijk wat er in het voorjaar komt.

Querido: Heeft wel een rubriek 'nieuwe boeken' (met inmiddels uitgegeven boeken), maar een catalogus kan ik niet vinden.

Uitgeverij kleine Uil: Uitgeverij waar ik bij betrokken ben. Pdf-file van nieuwe uitgaven. Stadsdichter van Assen Erik Harteveld debuteert in het Nederlands.

Veen: Heeft een makkelijke site. Kijk bij de rubriek 'verwacht'. Daar vind je een link naar de catalogus (in pdf) en een pagina vol verwachte boeken. Niet veel spectaculairs, tenzij je wonderen verwacht van Sara Kroos.

Coen Peppelenbos

Literaire voorspellingen 2008

- Er wordt getracht een nieuw boekenprogramma op tv te brengen.

- Uitgeverij Atlas brengt speciale In Europa-reizen.

- A.F.Th. schrijft een tussendoortje van 1395 bladzijden en wordt door critici geroemd omdat hij een groot romancier is.

- Boekenweekgeschenk van Bernlef wordt welwillend ontvangen; men vindt wel dat hij zich herhaalt.

- Martin Ros wordt door geen enkele omroep gevraagd voor een boekenrubriek en is daar zelf heel verbaasd over.

- De genomineerden voor de Gouden Strop zijn Tomas Ross, Charles den Tex en René Appel.

- Harry Mulisch krijgt alweer geen Nobelprijs.

- Arnon Grunberg wint P.C. Hooftprijs en beledigt twee juryleden.

- Elsbeth Etty schrijft eindelijk een recensie die in de buurt komt van haar eigen eisen.

- Op de poëziesite de Contrabas worden hevige discussies gevoerd die op de Contrabassite erg serieus genomen worden.

- A.L. Snijders gaat het helemaal maken.

- Nieuw boekenprogramma wordt door de netcoördinator verbannen naar de randen van de nacht.

- Arie Storm is nog steeds niet begonnen met zijn biografie over Frans Kellendonk.

- Harry Mulisch viert uitgebreid zijn 81-ste verjaardag.

- Kluun hoopt op ziekte in de eigen familie, want hij heeft een writers-block.

- Nieuwe roman Brakman opnieuw een hoogtepunt in zijn oeuvre.

- Vorige roman Brakman heel goedkoop bij De Slegte.

- De kersverse vijftigjarige Tom Lanoye krijgt een special bij omroep Max.

- Tijdens de Kinderboekenweek gaan veel artikelen over de geringe aandacht die de jeugdliteratuur krijgt.

- Dochter heeft een loopneus en Kluun zijn eerste hoofdstuk.

- Tomas Ross schrijft ingenieuze thriller over de moord op Geert Wilders.

- Nieuw boekenprogramma wegens gebrek aan kijkers geschrapt.

Coen Peppelenbos