Monthly Archives: april 2007

Het zal u niet ontgaan zijn: duurzaaamheid is hip. Zelfs het glossy magazine ELLE komt deze maand met Het Groene Nummer, waarin van alles te lezen staat over fair fashion, eco wonen en biobeauty.

In het redactioneel dekt de hoofdredactrice zich al meteen in tegen meeliften op deze hype: 'Ik besloot toen dat de reeds lang geplande green issue van ELLE hoe dan ook door moest gaan, ook al zou het, nu milieu en global warming opeens hyperactuele onderwerpen zijn, er lelijk op kunnen lijken dat ELLE heel schijnheilig meelift met deze hype.' Waarom zouden wij de ELLE van zoiets laags als meeliften op een hype verdenken?

Onlangs werd ik zelf uitgenodigd voor een brainstormsessie van een Kennisnetwerk voor systeeminnovatie dat zich bezighoudt met klimaatsverandering. Waar de bijeenkomst in het kort op neer kwam, was dat er door wetenschappers in de afgelopen jaren (zeg maar vóór de hype) een hoop energie is gestoken in het uitwerken van verschillende scenario’s die verband houden met klimaatvraagstukken. Verspilde energie als de politiek en de burgers niets met deze inzichten doen. Wist u bijvoorbeeld dat Nederland zichzelf omlaag maalt met als gevolg dat Nederland in 2050 vijftien meter gezakt is ten opzichte van steden zoals Amsterdam die op palen staan en dus niet mee kunnen zakken?

Wat ik maar wil zeggen is dat wij burgers, als het om klimaatsveranderingen gaat slecht geïnformeerd zijn. Voorheen was dat niet zo’n probleem, maar na de film van Al Gore moeten de wetenschappers hun veilige academische hol verlaten om in de openbaarheid rekenschap te geven van hun bevindingen. Ik zelf was uitgenodigd om mee te denken over de vorm waarin de ‘ongemakkelijke’ boodschap het beste verpakt diende te worden. De een zijn dood is de ander zijn brood, zullen we maar zeggen.

Op weg naar de brainstormsessie bereikte mij via de radio het bericht dat de Amerikaanse schrijver Kurt Vonnegut overleden was. Een paar maanden daarvoor had ik zijn laatste boek Man zonder land gelezen. Ik ben omgedraaid en terug naar huis gereden om het boek op te halen. Tijdens de bijeenkomst heb ik de volgende passage voorgelezen:

“Mag ik u de waarheid vertellen? Ik bedoel, dit is toch niet het televisiejournaal? Volgens mij is dit de waarheid: we zijn allemaal fossiele-brandstofjunks, maar we willen het niet weten. En net als verslaafden die de cold turkey zien naderen, plegen onze leiders nu geweldsmisdrijven om de laatste restjes van onze drug in de wacht te slepen.”

(uit: Man zonder Land ? Kurt Vonnegut)

Andreas Vonder

Old pirates yes they rob I 
Sold I to the merchant ships 
Minutes after they took I from the Bottomless pit

Zo begint Bob Marley's schitterende Redemption Song, en zo wilde ik vorige week ook mijn column beginnen, die ik ter gelegenheid van de expositie De erfenis van de slavernij heb uitgesproken, op de eerste Crime jazz-avond ooit in Paramaribo, Suriname gehouden. Het leek me wel een statement om als 'witte pier' deze woorden uit volle borst ten gehore te brengen. Uiteindelijk heb ik besloten om het zingen toch maar aan meer getalenteerde zangeressen over te laten en heb ik een tekst geschreven en voordragen waarin ik probeer om de erfenis van de slavernij in een veel breder verband te plaatsen dan puur in de context van nakomelingen van slaafgemaakten en slavenhouders. Wie de hele column wil lezen kan een kijkje nemen op de weblog van mijn broertje, de stadsdeeldichter van Arnhem-Zuid, Bernd Ebbo Visser: www.berndebbovisser.web-log.nl/.

Het thema van de erfenis van de slavernij ? en allerlei andere zaken die ik daarmee associeer - houden me nu al wekenlang bezig. Het is goed dat we in deze tijd geen pijnlijke historische dieptepunten meer onder het tapijt wegmoffelen en met elkaar praten op een zo open mogelijke manier. Op de Crime Jazz-avond merkte ik ook hoe belangrijk het is dat iedereen de ruimte krijgt om dat op zijn eigen manier te doen. Of het nu de jonge rappers van Lyrical Forces & Bambi uit Paramaribo zijn of een New Yorkse Puertoricaan als Flaco Navajo, de Nederlands/Molukse songwriter en rapper Wudstik met gevoelige teksten en gitaarbegeleiding of een voordrachtkunstenaar als Paul Middellijn: iedereen verwoordt zijn gevoelens op een eigen manier, en bereikt daarmee ook weer een ander deel van het publiek. Een avond om niet gauw te vergeten. Ik eindig nu dan toch maar met Marley’s tekst:

Won't you help to sing, these songs of freedom
Cause all I ever had, redemption songs
All I ever had, redemption songs
These songs of freedom, songs of freedom

Marieke Visser