Grafschrift: De goede aarde, we hadden haar kunnen redden, maar we waren gewoon te beroerd en te lui

Het zal u niet ontgaan zijn: duurzaaamheid is hip. Zelfs het glossy magazine ELLE komt deze maand met Het Groene Nummer, waarin van alles te lezen staat over fair fashion, eco wonen en biobeauty.

In het redactioneel dekt de hoofdredactrice zich al meteen in tegen meeliften op deze hype: ‘Ik besloot toen dat de reeds lang geplande green issue van ELLE hoe dan ook door moest gaan, ook al zou het, nu milieu en global warming opeens hyperactuele onderwerpen zijn, er lelijk op kunnen lijken dat ELLE heel schijnheilig meelift met deze hype.’ Waarom zouden wij de ELLE van zoiets laags als meeliften op een hype verdenken?

Onlangs werd ik zelf uitgenodigd voor een brainstormsessie van een Kennisnetwerk voor systeeminnovatie dat zich bezighoudt met klimaatsverandering. Waar de bijeenkomst in het kort op neer kwam, was dat er door wetenschappers in de afgelopen jaren (zeg maar vóór de hype) een hoop energie is gestoken in het uitwerken van verschillende scenario’s die verband houden met klimaatvraagstukken. Verspilde energie als de politiek en de burgers niets met deze inzichten doen. Wist u bijvoorbeeld dat Nederland zichzelf omlaag maalt met als gevolg dat Nederland in 2050 vijftien meter gezakt is ten opzichte van steden zoals Amsterdam die op palen staan en dus niet mee kunnen zakken?

Wat ik maar wil zeggen is dat wij burgers, als het om klimaatsveranderingen gaat slecht geïnformeerd zijn. Voorheen was dat niet zo’n probleem, maar na de film van Al Gore moeten de wetenschappers hun veilige academische hol verlaten om in de openbaarheid rekenschap te geven van hun bevindingen. Ik zelf was uitgenodigd om mee te denken over de vorm waarin de ‘ongemakkelijke’ boodschap het beste verpakt diende te worden. De een zijn dood is de ander zijn brood, zullen we maar zeggen.

Op weg naar de brainstormsessie bereikte mij via de radio het bericht dat de Amerikaanse schrijver Kurt Vonnegut overleden was. Een paar maanden daarvoor had ik zijn laatste boek Man zonder land gelezen. Ik ben omgedraaid en terug naar huis gereden om het boek op te halen. Tijdens de bijeenkomst heb ik de volgende passage voorgelezen:

“Mag ik u de waarheid vertellen? Ik bedoel, dit is toch niet het televisiejournaal? Volgens mij is dit de waarheid: we zijn allemaal fossiele-brandstofjunks, maar we willen het niet weten. En net als verslaafden die de cold turkey zien naderen, plegen onze leiders nu geweldsmisdrijven om de laatste restjes van onze drug in de wacht te slepen.”

(uit: Man zonder Land ? Kurt Vonnegut)

Andreas Vonder

Recent

25 april 2018

Roman als gebeurtenis

Literair Nederland - 10 jaar geleden

10 juli 2008

Saramago lezen tegen de tijdgeest
Recensie door Menno Hartman

‘De Nederlandse musea bevinden zich in een identiteitscrisis. Ze lijken niet te weten waar hun eigenlijke taak ligt: bij kunst of bij entertainment.’ schreef Janneke Wesseling in het NRC-Handelsblad van zaterdag 30 oktober. Verscheidene musea kiezen niet meer voor tentoonstellingen die gewijd zijn aan een kunstenaar, maar laten zich door een kunstmarketingbureau adviseren overzichtstentoonstellingen te maken met titels als Bloemen van verlangen, vier eeuwen bloemen in de kunst.

Lees meer